Bekijk profielpagina

Trump Weekly - vrijdag 23 juni

Revue
 
Goedemorgen! Twee onderwerpen domineerden deze week: de special election in de staat Georgia en het z
 

Arjen van der Horst

23 juni · Editie #75 · Bekijk online
NOS- en Nieuwsuur-correspondent Arjen van der Horst houdt je op de hoogte van al het nieuws rond Donald Trump en politiek Washington. Elke week krijg je een Trump Weekly in je mailbox.

Goedemorgen!
Twee onderwerpen domineerden deze week: de special election in de staat Georgia en het zorgplan van de Republikeinse Senaatsleider Mitch McConnell.
Veel leesplezier!

De Republikeinse zorgwet, variant-Senaat
Senaatsleider Mitch McConnell (rechts) werkte in het geheim aan het wetsvoorstel dat Obamacare moet vervangen (foto: Reuters)
Wekenlang hadden de Republikeinen in de Senaat gewerkt aan hun wetsvoorstel dat Obamacare moet vervangen. Of beter gezegd: Republikein - enkelvoud. Want het was Senaatsleider Mitch McConnell die in het geheim met alleen hulp van zijn assistenten het voorstel in elkaar timmerde. Er waren geen debatten, er was geen overleg in commissies en senatoren bleven volledig in het duister over de inhoud van de wet (dit tot grote ergernis van Democraten én Republikeinen). 
Nadat het Huis van Afgevaardigden in mei zijn versie van de nieuwe zorgwet had aangenomen, lieten de Republikeinen in de Senaat weten dat ze niet gelukkig waren met het voorstel van hun collega’s in het Huis. McConnell beloofde een “top-to-bottom revamp” van de wet. Gisteren publiceerde de Republikeinse leider zijn langverwachte wetsvoorstel (voor de liefhebbers: hier de hele tekst). Wat bleek: het voorstel van de Senaat volgt in grote lijnen het wetsvoorstel van het Huis van Afgevaardigden. Niks revamp
Voordat ik verder inga op de details van dit wetsvoorstel, komt het in de kern hierop neer: de allerrijksten profiteren van het schrappen van een zorgbelasting, terwijl de Republikeinen diep snijden in de zorg voor allerarmsten (zie ook deze eerdere nieuwsbrief voor meer details). 
Dit zijn de hoofdpunten:
  • De verzekeringsplicht verdwijnt. Burgers die geen zorgverzekering hebben, hoeven niet langer een boete te betalen. Wel mogen verzekeraars de premies met 30% verhogen, als burgers een tijdje onverzekerd zijn geweest.
  • Obama had een belasting ingevoerd voor Amerikanen die meer dan $200.000 verdienen. De opbrengst van deze belasting financierde grotendeels Obamacare. De Republikeinse zorgwet schaft die belasting weer af.
  • Staten krijgen meer vrijheid om het basispakket van Obamacare uit te kleden. Zo kunnen ze ervoor kiezen om zwangerschapszorg, psychiatrische zorg en eerste hulp uit het basispakket te halen.
  • Mensen die zich geen zorgverzekering kunnen veroorloven, krijgen onder Obamacare financiële steun van de overheid. In het Republikeinse voorstel gaat die steun omlaag en komen er minder mensen in aanmerking voor. Het voorstel van de Senaat voorziet wel in meer financiële steun voor de allerarmsten in vergelijking met het voorstel van het Huis van Afgevaardigden.
  • Een belangrijk onderdeel van Obamacare was de uitbreiding van Medicaid, de federale zorgvoorziening voor de allerarmsten. De inkomenseisen werden minder streng, waardoor meer Amerikanen toegang hadden tot Medicaid. In het voorstel van de Republikeinen wordt die uitbreiding helemaal teruggedraaid. Ook wordt het totale budget van Medicaid aan banden gelegd. Het voorstel van de Republikeinen in de Senaat wijkt (lichtelijk) af van dat van hun collega’s in het Huis van Afgevaardigden. Republikeinen in het Huis willen dat de uitfasering van Medicaid-uitbreiding in 2020 begint. De Republikeinen in de Senaat willen dat het een jaar later ingaat.
  • Verzekeraars mogen aan bejaarden hogere premies vragen. Obamacare had een limiet gesteld aan de premiehoogte voor ouderen.
  • Eén onderdeel van Obamacare blijft overeind. Verzekeraars mogen zieke Amerikanen of mensen met een chronische aandoening (de zogeheten pre-existing conditions) niet weigeren. Wel krijgen de verzekeraars onder het Republikeinse voorstel de vrijheid bepaalde voorzieningen uit het zorgpakket te halen voor deze specifieke groep.
Het politieke proces zit vol obstakels
De Republikeinse voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Paul Ryan, zal met zijn collega's in de Senaat moeten onderhandelen over samensmelting van de twee varianten van de zorgwet (foto: Reuters)
Het wetgevende proces in het Amerikaanse Congres is op cruciale punten anders dan in Nederland. Zo zijn de Senaat en het Huis van Afgevaardigden min of meer gelijkwaardig in statuur. Dat betekent dat beide huizen parallel wetten maken, die vaak van elkaar verschillen. De twee varianten van wetsvoorstellen over hetzelfde onderwerp moeten eerst met elkaar verenigd worden, voordat een wet definitief op het bureau van de president belandt voor ondertekening.
Met de zorgwet zijn we pas in de beginfase van het wetgevende proces. Na een eerste mislukte poging slaagden Republikeinen erin de eerste variant van de zorgwet begin mei door het Huis van Afgevaardigden te loodsen. Nu zijn de Republikeinen in de Senaat aan de beurt. Senatoren krijgen drie dagen de tijd om het voorstel van Mitch McConnell te bestuderen. Er komt dan een debat met de mogelijkheid om het voorstel te amenderen. De bedoeling is dat de Senaat nog voor het zomerreces in juli over het wetsvoorstel stemt.
Als de Senaat instemt met het voorstel, dan begint de samensmelting. Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat gaan met elkaar onderhandelen om de twee afzonderlijke wetsvoorstellen op elkaar af te stemmen. Dit proces levert een nieuwe, gefuseerde wet op. Zowel de Senaat als het Huis van Afgevaardigden moet daarna opnieuw stemmen. Pas als beide huizen instemmen, kan de president de wet ondertekenen (maar de president kan ook besluiten het wetsvoorstel neer te sabelen met een veto). Op zijn vroegst kan de wet pas dit najaar van kracht worden.
Hoe kansrijk zijn de Republikeinen?
Trump vierde op 4 mei de succesvolle stemming in het Huis van Afgevaardigden over de Republikeinse zorgwet met veel fanfare in de Rose Garden van het Witte Huis (foto: Reuters)
Ik durf me niet aan een voorspelling te wagen, maar het pad naar een succesvolle afronding is bezaaid met struikelblokken en valkuilen voor de Republikeinen. Kijk maar naar het Huis van Afgevaardigden. Trump probeerde het eerste voorstel door het Huis te rammen, maar dat eindigde in een pijnlijke nederlaag. Voor de centristen onder de Republikeinen ging de wet te ver, voor de ultraconservatieve vleugel ging het niet ver genoeg. Na enige aanpassingen stemde het Huis van Afgevaardigden alsnog in, maar de wet werd aanvaard met de kleinst mogelijke meerderheid.
Het is een koorddansact voor de Republikeinen. Met 52 senatoren is hun meerderheid flinterdun. Nu al hebben vier Republikeinse senatoren aangegeven dat ze niet instemmen met het voorstel. McConnell zal nog wat moeten sleutelen aan de wet om de twijfelaars binnenboord te halen. Maar dan nog zijn ze er niet. Na de samensmelting van de twee varianten zal de aangepaste wet opnieuw door het Huis van Afgevaardigden moeten gaan. De meerderheid voor het oorspronkelijke voorstel was al dun en er is maar een handjevol Congresleden nodig om het nieuwe voorstel te torpederen.
En hoe zal Trump zich opstellen? Hij vierde de succesvolle stemming in het Huis van Afgevaardigden met veel fanfare in de Rose Garden van het Witte Huis. Maar de Republikeinse plannen staan haaks op zijn verkiezingsbeloftes. Tijdens de campagne beloofde hij plechtig dat hij Medicaid en andere sociale voorzieningen ongemoeid zou laten. Het Republikeinse voorstel leidt juist tot de grootste bezuiniging op Medicaid ooit.
Aan het begin van dit jaar zei de president in een interview met de Washington Post dat elke Amerikaan een verzekering zou krijgen, dat de premies omlaag zouden gaan en dat de zorg goedkoper zou worden. Volgens een doorrekening van de Amerikaanse rekenkamer zullen er door het Republikeinse voorstel juist 23 miljoen verzekerden minder zijn. Bovendien zijn veel Trump-stemmers afhankelijk van Obamacare en zullen ze de dupe worden van het Republikeinse plan. 
Na de aanvankelijke juichstemming begin mei draaide Trump enigszins bij. Deze week noemde hij de Republikeinse zorgwet “mean”. Na de publicatie van McConnell’s voorstel zei hij aanvankelijk dat er zeker nog “a little negotiation” nodig was. Het is echter de vraag of Trump zich inhoudelijk met het voorstel gaat bemoeien. De president liet al eerder blijken dat hij weinig zin heeft om op de inhoud in te gaan en lijkt vooral te hunkeren naar een electoraal succes dat een grote impact heeft. Per tweet liet hij gisteravond weten dat hij zich achter het voorstel van de Senaat schaart.
Special elections: Democraten én Republikeinen moeten zich zorgen maken
De Republikein Karen Handel won de zwaarbevochten verkiezing om een Congreszetel in Georgia (foto: Reuters)
Heel politiek Washington had uitgekeken naar deze verkiezing: de special election in het zesde kiesdistrict van de staat Georgia. Deze Congreszetel is al 36 jaar in handen van de Republikeinen, maar de Democraten roken hier hun kans. In deze welvarende buitenwijk van Atlanta wonen East Coast Republicans. Dit type Republikein is voor een kleine overheid en lage belastingen, maar is minder recht in de leer als het gaat om conservatieve hot button issues als abortus en het homohuwelijk. Hier lagen kansen voor Democraten, die natuurlijk ook hadden gezien dat Trump in dit district maar nipt Clinton had verslagen op 8 november.
Deze verkiezing was om meerdere redenen bijzonder. Het werd de duurste verkiezing om een Congreszetel ooit uit de Amerikaanse geschiedenis. Beide partijen pompten maar liefst $56 miljoen in de campagne. De Democraat Jon Ossoff, tot een paar maanden geleden nog een totaal onbekende kandidaat, haalde persoonlijk $24 miljoen binnen via donaties uit het hele land. Activisten van Indivisible, de ontkiemende grassroots-beweging van progressief Amerika, reisden naar Georgia om Ossoff te helpen. De Republikeinen gooiden op hun beurt hun volle gewicht achter Karen Handel, die miljoenen ontving van de Super PAC van Huisvoorzitter Paul Ryan
De Democraten hoopten natuurlijk dat de grote impopulariteit van Trump hen het laatste zetje zouden geven en ze probeerden deze verkiezing dan ook te veranderen in een referendum over de president. In de eerste ronde lukte ze het bijna. De Democratische kandidaat Jon Ossoff haalde 48% van de stemmen. Hij kwam twee procentpunten te kort om de vereiste 50% te halen voor de eindoverwinning, wat leidde tot een run-off tussen hem en de Republikeinse kandidaat Karen Handel, afgelopen dinsdag. 
In de peilingen gingen de kandidaten wekenlang nek-aan-nek, maar uiteindelijk won Karen Handel vrij comfortabel met een verschil van 4 procentpunten. Als dit een referendum was over Trump, dan was de president de grote winnaar. Bij Republikeinen leidde dit tot groot leedvermaak, getuige de tweet van Trumps adviseur Kellyanne Conway.
En een juichtweet van Trump kon uiteraard niet lang uitblijven. 
De verkiezingen in Georgia waren de laatste in een serie special elections in vier kiesdistricten. Deze zetels waren vrijgekomen, nadat Trump vier Republikeinse Congresleden had benoemd in zijn kabinet. Hoe moeten we deze uitslagen interpreteren? Ik denk dat de resultaten voor beide partijen reden tot zorg zijn.
Een teleurgestelde Jon Ossoff geeft zijn nederlaag toe (foto: Reuters)
Laten we beginnen bij de Democraten. De Democraten pompten tientallen miljoenen in de campagne. Hollywood-sterren spraken hun steun uit voor Ossoff. Een leger van honderden vrijwilligers was afgereisd naar Georgia om de Democraten te helpen. Het resultaat: nul. Als de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden willen terugwinnen, dan moeten ze districten als deze pakken. Als ze dit niet kunnen winnen, wat dan wel?
De Democraten zijn een diep verdeelde partij. Het partij-establishment (zeg maar de Clinton-factie) botst geregeld met de luidruchtige progressieve vleugel, die onder leiding staat van Bernie Sanders en senator Elizabeth Warren. De Democraten hebben nog altijd geen duidelijke, coherente boodschap of verse politieke talenten (lees ook dit) waarmee ze de Amerikaanse kiezers overtuigen. De special election in Georgia maakte duidelijk dat anti-Trump-sentiment niet genoeg is om verkiezingen te winnen.
Geen wonder dat de Democraten in mineur verkeren. De Amerikaanse commentaren waren vrij bruut (lees dit, dit, dit, dit en dit stuk). Maar de grafstemming bij de Democraten en de juichstemming bij de Republikeinen zijn ook deels overtrokken. Lees het commentaar van de linkse auteur Jonathan Chait: 
“The reason the party has lost all four special elections is glaringly simple. It is not some deep and fatal malady afflicting its messaging, platform, consultants, or ad spending allocation methods. Republicans have won the special elections because they’ve all been held in heavily Republican districts.”
Toen Trump vier Republikeinse Congresleden benoemde in zijn kabinet, zorgde de partij er natuurlijk wel voor dat ze afkomstig waren uit veilige kiesdistricten die de Republikeinen met gemak konden verdedigen in een special election. Alle vier waren districten die al vele jaren Republikeins stemmen, dus het was niet zo gek dat Ossoff verloor.
En daarmee komen we automatisch uit bij de problemen voor de Republikeinen. Laten we de vier special elections van dit jaar onder de loep nemen:
  • Het vierde district van Kansas was vrijgekomen na de benoeming van het Republikeinse Congreslid Mike Pompeo tot CIA-directeur. Pompeo had op 8 november zijn Congreszetel gewonnen met 31 procentpunten verschil. De verkiezingen voor zijn opvolger waren op 11 april. De Republikein Ron Estes nam het op tegen de Democraat James Thompson, een Bernie Sanders-achtige kandidaat die geen enkele steun kreeg van zijn partij. Toch was de uitslag verrassend close voor dit dieprode, oerconservatieve district. Estes versloeg Thompson met ‘slechts’ 7 procentpunten.  
  • We zagen iets vergelijkbaars afspelen in de special election van Montana. Daar was een Congreszetel vrijgekomen na de benoeming van Ryan Zinke als minister van Binnenlandse Zaken. Zinke had in november nog dit district op zijn sloffen gewonnen: zijn marge was 16 procentpunten. Op die dag won Trump in ditzelfde district in Montana nog met 27 procentpunten verschil van Clinton. De special election was op 25 mei en werd gewonnen door de Republikein Greg Gianforte. Net als in Montana was het verschil met zijn Democratische tegenstander nu een stuk kleiner: 6 procentpunten.
  • In Georgia versloeg Karen Handel haar Democratische tegenstander Jon Ossoff met 4 procentpunten. Handels voorganger Tom Price (nu minister van Volksgezondheid) won het district op 8 november nog met ruim 23 procentpunten verschil. 
  • Op dezelfde dag dat ze in Georgia naar de stembus gingen, kozen de inwoners van het vijfde district van South Carolina ook een nieuw Congreslid. Opnieuw waren de verschillen in dit doorgaans oerconservatieve district verrassend klein. De Republikein Ralph Norman won met slechts 3 procentpunten verschil. Op 8 november wonnen de Republikeinen deze zetel nog met ruim 20 procentpunten verschil.
(bron: FiveThirtyEight)
Het patroon is duidelijk. In alle vier Republikeinse districten was er een aanzienlijke swing richting de Democraten. Het was niet genoeg voor Democraten om zetels te winnen in deze ronde, maar als deze verschuiving zich herhaalt bij de midterm elections van volgend jaar (dan worden alle Congresleden en 33 senatoren opnieuw gekozen) dan ligt een meerderheid in het Huis van Afgevaardigden binnen handbereik voor de Democraten. De Republikeinen hebben op dit moment een meerderheid van 46 zetels in het Huis van Afgevaardigden. Volgens de Cook Political Report zijn er 72 swing districts waren de verschillen klein zijn, dus daar liggen kansen voor de Democraten.
Dat gezegd hebbende: de uitslag van special elections zijn nóóit een indicatie voor de midterm elections. Neem 2009 als voorbeeld. In Obama’s eerste jaar als president wonnen de Democraten vier special elections in traditioneel Democratische districten. Bovendien slaagden ze erin een Republikeins district af te pakken. Een jaar later verloren de Democraten hun meerderheid in het Huis van Afgevaardigden tijdens de midterm elections van 2010.
De verkiezingen, op 6 november volgend jaar, liggen nog gewoon te ver weg. In de tussentijd kan er van alles gebeuren. Trumps regering komt in rustiger vaarwater en boekt een aantal belangrijke successen. Of het tegenovergestelde gebeurt en Trump komt verder in de problemen, bijvoorbeeld door het onderzoek van de speciale aanklager Robert Mueller. Er zijn te veel onbekende factoren die van invloed kunnen zijn op de uiteindelijke verkiezingsuitslag. Bovendien zijn special elections in lokale districten te specifiek om dat meteen te vertalen naar de landelijke verhoudingen. Immers: all politics is local.
Teleurgestelde aanhangers van de Democratische kandidaat Jon Ossoff (foto: Reuters)
Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Arjen van der Horst met Revue.