Bekijk profielpagina

Trump Weekly - SPECIALE MUELLER EDITIE

Revue
 
Good day! Speciaal aanklager Robert Mueller heeft zijn werk afgerond. Nu het stof een beetje is neerg
 

Arjen van der Horst

26 maart · Editie #147 · Bekijk online
NOS- en Nieuwsuur-correspondent Arjen van der Horst houdt je op de hoogte van al het nieuws rond Donald Trump en politiek Washington. Elke week krijg je een Trump Weekly in je mailbox.

Good day!
Speciaal aanklager Robert Mueller heeft zijn werk afgerond. Nu het stof een beetje is neergedaald, maken we in deze speciale editie van de Trump Weekly een (voorzichtige) balans op.
Veel leesplezier!
Leestijd is 11-12 minuten
Jullie kunnen ons ook volgen op Twitter: @ArjenUSA. Volg ook Marieke de Vries, onze nieuwe correspondent in Amerika: @MariekeNOS

Een team van 19 aanklagers en 40 FBI-agenten, analisten en forensische experts deden onder leiding van Robert Mueller 22 maanden lang onderzoek naar de Russische inmenging in de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016. Ze deelden 2.800 dagvaardingen uit, deden 500 huiszoekingen, vroegen 230 keer de communicatiedata op van verdachten en vroegen 13 keer buitenlandse regeringen om hulp. Het onderzoek leverde 199 aanklachten op tegen 34 verdachten en 3 bedrijven. Zeven verdachten ondertekenden in totaal 34 schuldbekentenissen en 5 belandden tot dusverre achter de tralies. Drie verdachten (Roger Stone, Rick Gates, Michael Flynn) wachten nog steeds op berechting.
Zie hier in een notendop de resultaten van bijna twee jaar onderzoek van speciaal aanklager Mueller. Maar tot afgelopen weekend bleven de belangrijkste vragen onbeantwoord. Hadden Trump en zijn medewerkers samengespannen met de Russische autoriteiten om de verkiezingen te beïnvloeden? Had de president het onderzoek naar Russische inmenging proberen te dwarsbomen en daarmee de rechtsgang belemmerd?
Speciaal aanklager Robert Mueller afgelopen zondag
Deze week kregen we voor het eerst antwoorden. Speciaal aanklager Mueller maakte afgelopen vrijdag bekend dat zijn onderzoek was afgerond. Twee dagen later publiceerde minister William Barr van Justitie een korte samenvatting van vier pagina’s waarin hij de hoofdconclusies van Mueller deelde met het Congres en het Amerikaanse publiek. Hier kun je de hele samenvatting teruglezen.
Dit zijn de belangrijkste conclusies:
  • De Russische autoriteiten hebben de presidentsverkiezingen van 2016 op twee manieren proberen te beïnvloeden ten gunste van Donald Trump: via een nepnieuwscampagne en het hacken van e-mails van de Democratische partij.
  • De Russen hebben weliswaar hulp aangeboden aan de Trump-campagne (“multiple offers from Russian-affiliated individuals to assist the Trump campaign”), maar er is geen bewijs dat Trump en zijn medewerkers daadwerkelijk hebben samengespannen met de Russen.
  • Mueller laat vanwege “ingewikkelde kwesties” in het midden of de president de rechtsgang heeft belemmerd. Hij concludeert niet in zijn eindrapport dat Trump een misdrijf heeft begaan, maar “het pleit hem ook niet vrij”. De speciaal aanklager laat het aan de minister van Justitie over om te bepalen of Trump de rechtsgang heeft belemmerd.
  • In de samenvatting geeft minister Barr meteen zijn oordeel. Die concludeert dat “het bewijs dat de speciaal aanklager heeft verzameld niet voldoende is om vast te stellen dat de president zich schuldig heeft gemaakt aan belemmering van de rechtsgang”.
Let wel: dit is een samenvatting die is opgetikt door minister Barr. Het eindrapport van Mueller zelf hebben we nog niet gezien. Er zijn slechts twee passages waar Barr letterlijk het rapport van de speciaal aanklager citeert. Het zijn ook meteen de twee belangrijkste zinnen.
Over samenspanning met de Russen zegt Mueller:
“The investigation did not establish that members of the Trump Campaign conspired or coordinated with the Russian government in its election interference activities.”
Over belemmering van de rechtsgang:
“While this report does not conclude that the President committed a crime, it also does not exonerate him.”
Volgens de wet moet het eindrapport van de speciaal aanklager vertrouwelijk blijven, maar minister Barr vindt dat het publiek belang zwaar weegt. Hij belooft dan ook zoveel mogelijk van Muellers eindrapport openbaar te maken, al zegt hij er meteen bij dat hij niet alle informatie kan vrijgeven (daarover later meer).
Trump triomfeert
Trump: "A complete and total exoneration"
Speciaal aanklager Mueller heeft tal van zaken onderzocht, maar president Trump heeft de afgelopen twee jaar heel slim de discussie rond het Rusland-onderzoek vernauwd tot één vraag: was er sprake van samenspanning of niet? Trump zegt dat Mueller hem nu “volledig” heeft vrijgepleit. Dat klopt natuurlijk niet helemaal, maar op veruit het belangrijkste punt is de president wel in het gelijk gesteld. Twee jaar lang hing het Mueller-onderzoek als een donkere wolk boven zijn presidentschap, maar die is nu grotendeels verdwenen.
Je proefde meteen grote opluchting in het Witte Huis. Het advocatenteam van de president ging er altijd van uit dat Mueller Trump niet zou beschuldigen van samenspanning, maar het maakte zich wel grote zorgen over belemmering van de rechtsgang. Mueller heeft hem op dat punt niet vrijgepleit, maar de minister van Justitie heeft dat wel gedaan.
Er is niet alleen opluchting in het Trump-kamp, de Republikeinen ruiken nu ook een kans. Ze gaan dit Mueller-rapport omvormen tot een politiek wapen waarmee ze Democraten en de media om de oren slaan. De Republikeinen stonden duidelijk in de startblokken. Binnen de kortste keren verspreidden ze compilatiefilmpjes met uitspraken van Democratische politici die de afgelopen twee jaar voortdurend riepen dat Trump had samengespannen met de Russen.
COLLUSION HOAX!
Maar: de juridische problemen zijn nog niet voorbij
Helemaal opgelucht ademhalen kan de president ook weer niet. Er lopen nog tal van strafrechtelijke procedures. De belangrijkste is de zaak van federale aanklagers in New York, waar Trumps zelfverklaarde fixer en advocaat Michael Cohen is veroordeeld. Hij kreeg drie jaar gevangenisstraf, onder meer voor het breken van campagnewetten door zwijggeld te betalen aan een porno-actrice en een Playboy-model.
In twee afzonderlijke aanklachten is president Trump door de New Yorkse aanklagers aangemerkt als een zogeheten “unindicted co-conspirator” (letterlijk: niet aangeklaagde medeplichtige) in een misdrijf waarmee de verkiezingen van 2016 op illegale wijze zijn beïnvloed. Er lopen daarnaast nog verschillende onderzoeken naar Trumps bedrijf en het presidentiële inauguratiecomité. Ook zijn de Democraten tal van parlementaire onderzoeken begonnen naar de president. Zie voor een compleet overzicht dit artikel.
De Democraten nemen geen genoegen met de samenvatting van Barr
De samenvatting van Barr roept nog altijd vele vragen op (luister ook naar deze podcast van The Daily van de New York Times). De belangrijkste vraag gaat natuurlijk over belemmering van de rechtsgang. Wat bedoelt Mueller als hij zegt dat zijn rapport de president op dit punt “niet vrijpleit”? De Democraten nemen dan ook geen genoegen met de vier pagina’s van de minister van Justitie. Het Democratische Congreslid Jerry Nadler kreeg als voorzitter van de parlementaire commissie Justitiële Zaken als een van de eersten de samenvatting. Hij eist dat Barr het hele rapport vrijgeeft.
Nadler: "Conclusions raise more questions than they answer"
De Democratische leiders Pelosi en Schumer wezen in een gezamenlijke verklaring op eerdere uitspraken van Barr. Een jaar geleden had Barr ongevraagd een advies gestuurd naar het ministerie van Justitie, dat toen nog onder leiding stond van Jeff Sessions. Daarin schreef hij dat Mueller het hele onderzoek naar belemmering van de rechtsgang moest laten vallen, omdat de president zich onmogelijk hieraan schuldig kon maken. De brief werd destijds opgevat als een open sollicitatie naar de positie van minister van Justitie. Jeff Sessions lag op dat moment al geruime tijd onder vuur van de president, die de geplaagde minister in november zou ontslaan.
Volgens de Democraten toont de brief aan dat Barr bevooroordeeld is. Het is in hun ogen een extra reden om het hele rapport van speciaal aanklager Mueller openbaar te maken. Zes parlementaire commissies die onder leiding staan van Democraten, hebben Barr tot 2 april de tijd gegeven om het rapport vrij te geven, anders zullen ze de minister dagvaarden. De Democraten staan overigens niet alleen in hun eis. Ook een aantal prominente Republikeinen wil het volledige rapport van Mueller inzien. Trump zei in een reactie dat “it wouldn’t bother me at all” als het rapport zou vrijkomen.
Democraten klampen zich nu vast aan die ene opmerking van Mueller over belemmering van de rechtsgang. Ze proberen het als opening te gebruiken om verder onderzoek te doen naar de president. Maar hieraan kleeft wel een enorm risico voor de Democraten. De meeste Amerikanen -en dat zijn niet alleen Trump-stemmers- hebben het helemaal gehad met het Rusland-onderzoek. Ze willen dat het Congres hun normale werk hervat: wetten maken en de president controleren. Uit recente opiniepeilingen blijkt dat de helft van de ondervraagden vindt dat Trump het slachtoffer is van een heksenjacht.
Democraten hadden natuurlijk gehoopt dat ze het Mueller-rapport konden gebruiken als wapen in hun verkiezingscampagne tegen Trump, maar het omgekeerde is nu het geval. Het dwingt de Democraten te concentreren op andere thema’s als de economie en gezondheidszorg. Bij sommige Democraten was die boodschap al langer doorgedrongen. De Democratische leider Pelosi had al eerder in een interview gezegd dat ze geen zin had in een impeachmentprocedure. De Democratische presidentskandidaten riepen gezamenlijk op om het Mueller-rapport openbaar te maken, maar het viel op dat ze tijdens campagnebijeenkomsten het hele onderwerp grotendeels meden.
Het is Trump zelf die de Democraten meteen een uitweg bood. Zijn regering maakte maandag bekend dat het een nieuwe poging gaat ondernemen om Obamacare te ontmantelen. Voor de Democraten was dit een geschenk uit de hemel. Obamacare is populair onder de bevolking en dan vooral de wettelijke bepaling dat verzekeraars chronisch zieke patiënten niet mogen weigeren. Het is juist dit element dat de Republikeinen uit de wet willen slopen. Democraten zagen meteen hun kans schoon om de Republikeinen aan te vallen en de hele Mueller-saga achter zich te laten.
KIJKTIP: Krokodillentranen bij links Amerika
De samenvatting van minister Barr leidde tot diepe teleurstelling en ongeloof bij veel tegenstanders van Trump. De komiek Stephen Colbert, die in zijn Late Show Trump geregeld op de hak neemt, zag er -met de nodige zelfspot- nog wel de humor van in met dit filmpje:
Robert Mueller Hits The Dusty Trail
De media onder het vergrootglas
Het Trump-kamp richt zijn pijlen niet alleen op de Democraten, maar ook op de media. Twee jaar lang had Trump alle berichtgeving rond het Rusland-onderzoek afgedaan als “fake news”. Na de samenvatting van minister Barr opende de president met hernieuwde energie de aanval op de media. Het Witte Huis eist dat tal van politici en commentatoren op een zwarte lijst komen te staan. Woordvoerster Sarah Sanders publiceerde een lijst met namen die volgens het Witte Huis de meeste onzin verspreidden.
Sarah Sanders
Mueller Madness! Which of the angry and hysterical @realDonaldTrump haters got it most embarrassingly wrong? #YouDecide https://t.co/IkzUesDdub
2:18 AM - 26 Mar 2019
De kritiek is enigszins hypocriet. Twee jaar lang deden Trump en zijn aanhang het Mueller-onderzoek af als een “heksenjacht” en een “illegaal complot” van de “Obama-Clinton deep state” om de president te ondermijnen. Het team van de speciaal aanklager zal vol met Clinton-aanhangers (“thirteen angry Democrats”) en Mueller zelf was volgens Trump “conflicted”. Maar na zondag was Mueller ineens hun held. De president bevestigde desgevraagd dat Mueller “eerbaar had gehandeld”.
Toch leidde de kritiek ook tot zelfreflectie van de media. “And now comes the reckoning for the mainstream news media and the pundits”, schreef de Washington Post. Een artikel van journalist Matt Taibbi van het tijdschrift Rolling Stone ging viral. In een vernietigend stuk vergelijkt hij de berichtgeving over Russiagate met de verhalen over de zogenaamde massavernietigingswapens van Saddam Hoessein in de aanloop naar de Amerikaanse invasie in 2003. De journalist Glenn Greenwald, bekend van de onthullingen over klokkenluider Edward Snowden, had de afgelopen twee jaar consequent kritiek op de berichtgeving rond het Rusland-onderzoek. Hij noemt de conclusies van Mueller een “vernedering” voor veel media.
Veel hoofdredacteuren werden gedwongen zich te verdedigen. De kritiek op een aantal media is zeker terecht. Neem een zender als MSNBC, en dan vooral de show van het linkse kijkcijferkanon Rachel Maddow. Zij slingerde de afgelopen twee jaar de ene na de andere samenzweringstheorie de wereld in en beweerde met droge ogen dat het Kremlin aan de touwtjes trok in het Witte Huis.
Die discussie bleef niet beperkt tot de Verenigde Staten. Ook wij, Nederlandse correspondenten, kwamen op sociale media onder vuur te liggen. Verschillende Twitteraars eisten dat wij excuses zouden aanbieden. Ik wil wel even ingaan op de kritiek. Hebben we de afgelopen twee jaar veel aandacht besteed aan het Mueller-onderzoek? Jazeker. En terecht ook. Het was het meest beladen onderzoek van een speciaal aanklager sinds het Watergate-schandaal, dat bovendien 199 aanklachten opleverde tegen 34 verdachten. Prominente medewerkers van Trump, onder wie zijn campagnevoorzitter, de vice-voorzitter van zijn campagne, zijn nationaal veiligheidsadviseur en zijn advocaat, hebben bekend dat ze zich schuldig hebben gemaakt aan misdrijven. Een drietal prominente medewerkers belandt achter de tralies, twee anderen moeten nog berecht worden.
Hebben we soms te veel aandacht besteed aan het Mueller-onderzoek? Ja, ik denk dat je dat óók mag zeggen. Er zijn momenten geweest dat we elk detail, elke wending in dit onderzoek hebben belicht, terwijl een pas op de plaats misschien beter was geweest. Maar de kritiek die we kregen, ging niet zozeer over de maatvoering. Op Twitter kregen ik en andere collega’s het verwijt dat we het Nederlandse publiek hebben voorgelogen door te zeggen dat Trump heeft samengespannen met de Russische autoriteiten.
Helena Jacobs
@arjenUSA Over de collusion. Dag-in-dag-uit werd ons verteld door de #nos dat Rusland verantwoordelijk was voor Trump's verkiezingswinst. De hele #nepnieuws-discussie ging vnl over Russen en Rusland. En nu zitten jullie met lege handen. What's next nu?
12:11 AM - 25 Mar 2019
Helena Jacobs
@arjenUSA De #nos is 2, 3 jaar lang bezig geweest met een haatcampagne tegen Trump en jullie zijn beschuldigend naar hem geweest. Tot gisteren aan toe! Er zou nog steeds verdenking zijn. Er waren meerdere correspondenten. Ìk hoef niet met bewijzen te komen. Kom op zeg. Excuses graag!! NU!
12:30 AM - 25 Mar 2019
Ik denk dat ik namens mijn collega’s spreek als ik zeg dat het totale onzin is. Dat hebben we namelijk nooit beweerd. De vele kruisgesprekken op radio en televisie gingen bovendien geregeld gepaard met de opmerking dat “we nog steeds geen hard bewijs hebben gezien dat Trump heeft samengespannen met de Russen”.
KIJK- EN LEESTIP: Trump-stemmers in West Virginia
Trump-stemmers in West Virginia (foto: Floor Schoonebeek)
Hoe volgen Trump-stemmers het nieuws over het Mueller-rapport? Onze kersverse DC-collega Marieke de Vries en Floor Schoonebeek gingen naar West Virginia, de staat waar Trump in 2016 het hoogste kiezersaandeel in het hele land haalde (68,5%). Zij spraken daar onder andere met de van oorsprong Nederlandse Inez Hill en haar man Robb. Zij hopen dat nu een hoofdstuk is afgesloten. “Al twee jaar lang gaat het alleen over wat hij gedaan zou hebben. Er is nog geen moment geweest dat hij zich alleen maar hoefde te focussen op regeren.” Marieke maakte daarover deze reportage voor het Journaal en Floor schreef dit artikel.
________________________________________________________________________
Trump Weekly
Editie 147, dinsdag 26 maart, 2019
Eindredactie: Ryan Hermelijn

Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Arjen van der Horst met Revue.