Bekijk profielpagina

Trump Daily - FINAL EDITION

Revue
 
Nog eentje dan.....
 

Arjen van der Horst

29 april · Editie #70 · Bekijk online
NOS- en Nieuwsuur-correspondent Arjen van der Horst houdt je op de hoogte van al het nieuws rond Donald Trump en politiek Washington. Elke week krijg je een Trump Weekly in je mailbox.

Nog eentje dan…..

Honderd dagen
President Roosevelt creëerde het idee van de eerste honderd dagen als maatstaf
Het was Franklin Delano Roosevelt die de lat hoog legde. De Democraat kwam op 4 maart 1933 aan de macht, toen Amerika zuchtte onder de Grote Depressie. Roosevelt beloofde in zijn eerste honderd dagen het land weer op de rails te zetten. De president haalde de bezem door het bankensysteem, zette een hulpprogramma op voor de allerarmsten, blies de Amerikaanse industrie nieuw leven in, nam vijftien grote wetten aan en ondertekende tientallen decreten.
Alleen Lyndon B. Johnson zou nog enigszins in de buurt komen van zijn grote held Roosevelt. Alle presidenten die volgden, verzuchtten dat de eerste honderd dagen een oneerlijke maatstaf waren. President Trump is geen uitzondering in deze Washingtonse klaagtraditie. Hij noemde het een “kunstmatige grens die weinig betekenis heeft”. 
Heeft hij niet gelijk? Doet het er eigenlijk toe wat een president doet in zijn eerste honderd dagen? Het is natuurlijk een arbitraire maatstaf. Waarom niet drie maanden, zes maanden of vier jaar? De historici Morton Keller en Julian Zelizer betogen in The Atlantic dat belangrijke wetgeving altijd begint met een aantal nederlagen. Mislukkingen in de eerste honderd dagen zeggen dan ook weinig over het werkelijke succes van een president.
De Washington Post constateert dat een president zelden in zijn eerste honderd dagen wetgeving van betekenis doorvoert. Sinds Roosevelt zijn Johnson en Obama de enige uitzonderingen. Julia Azeri van FiveThirtyEight betoogt dat de eerste honderd dagen er wel degelijk toe doen. In de beginperiode heeft een president meestal nog veel goodwill en krijgt hij nog het meeste gedaan bij het Congres. De basis van veel belangrijke wetten is gelegd in deze eerste honderd dagen. 
Trump trapt in zijn eigen val
Trump voor een portret van zijn voorganger Theodore Roosevelt (foto: Reuters)
Het probleem voor Trump is dat hij ondanks zijn geklaag wel degelijk de eerste honderd dagen bloedserieus neemt. De president is er niet in geslaagd om wetgeving van betekenis door het parlement te loodsen en hij is gevoelig voor de kritiek dat hij niks gedaan krijgt. De afgelopen week deed het Witte Huis er alles aan een overwinning te scoren voordat hij zijn mijlpaal bereikte. Het werden een paar hyperactieve dagen: Trump probeerde de financiering voor de Mexicaanse grensmuur rond te krijgen, hij wilde een stemming forceren over een nieuwe Republikeinse zorgwet, begon een handelsruzie met Canada en dreigde NAFTA op te blazen.
Bovendien had Trump vorige week al verklaard dat hij de daadkrachtigste president was uit de Amerikaanse geschiedenis. “No administration has accomplished more in the first 90 days”, pochte hij. Als hij zichzelf een rapportcijfer zou geven, dan zou het een ‘tien’ zijn, zei Trump in een interview met de Washington Examiner. Met andere woorden: hij lokt de vergelijking zelf uit.
Maar is het wel eerlijk om de eerste honderd dagen van Trump te vergelijken met die van zijn voorgangers? Obama en Roosevelt voerden in hun eerste honderd dagen grote wettelijke hervormingen door, maar beiden begonnen hun presidentschap dan ook temidden van een grote crisis. Roosevelt had de Great Depression, Obama kwam aan de macht in de Great Recession. In tijden van crises ligt het Congres doorgaans een stuk minder dwars. 
En hoe bepaal je wat een succes is? Het oordeel over Trumps eerste honderd dagen hangt ook samen met je eigen politieke opvatting, zoals we in de nieuwsbrief van gisteren lieten zien. Moet je dan concrete resultaten gebruiken, zoals de hoeveelheid decreten die de president ondertekent? Wat dat betreft scoort Trump hoog. De president regeert het liefst per decreet (wat het bijkomende voordeel heeft dat hij geen toestemming van het Congres hoeft te vragen). Hij heeft inmiddels dertig decreten uitgevaardigd en volgens een verklaring van het Witte Huis is dat meer dan welke president dan ook sinds Roosevelt (wat overigens niet waar is). 
Maar we hebben in een eerdere Trump Daily al geconstateerd dat decreten vrij ineffectieve middelen zijn. Veel decreten zijn niet meer dan een intentieverklaring of een herhaling van een verkiezingsbelofte. Niet elk decreet is een automatisch succes (denk: Obama’s decreet over de sluiting van het detentiecentrum op Guantanamo Bay). Een analyse van Politico van Trumps decreten laat zien dat het grotendeels “politiek toneel” is.
Moeten we dan kijken hoeveel wetten de president door het Congres heeft geloodst? Wat dat betreft is het resultaat magertjes. Trump heeft naar eigen zeggen 28 wetten ondertekend, maar in de meeste gevallen maakte hij hier gebruik van de Congressional Review Act. De CRA is parlementaire spoedprocedure om recent aangenomen wetten weer ongedaan te maken. Met andere woorden: het waren wetten die vooral bedoeld waren om eerdere wetten van Obama terug te draaien. 
Dat kunnen weliswaar besluiten zijn met grote gevolgen, maar Trump is er vooralsnog niet in geslaagd wetgeving door het parlement te loodsen waar zijn eigen stempel op staat. Hij waagde tot nu toe één poging. Hij lanceerde de Republikeinse zorgwet die Obamacare moest vervangen, maar die faalde tot twee keer toe in het Congres. Bij de beloofde hervorming van het belastingstelsel kwam Trump niet verder dan een verlanglijstje.  
Trumps contract met de Amerikaanse kiezer
Eigenlijk blijft er maar één maatstaf over en dat is de meetlat die Trump zelf heeft gecreëerd. Aan het einde van zijn campagne presenteerde Trump een contract met de Amerikaanse kiezer, waarin hij een reeks beloften maakt voor de eerste honderd dagen. Aan de hand van deze lijst, die is onderverdeeld in vier hoofdstukken, kijken we hoe ver Trump is gekomen.
HOOFDSTUK 1: DRAIN THE SWAMP
Trump ondertekent een decreet die de invloed van lobbyisten moet beperken (foto: Reuters)
Hier gaat het om zes beloftes die ik onder de noemer ‘drain the swamp’ plaats. Trump heeft beloofd de politieke corruptie in Washington aan te pakken en de 'special interests’ van grote bedrijven en lobbyisten tegen te werken.
1. Propose a constitutional amendment to impose term limits on all members of Congress.
Om dit door te voeren is een wijziging van de Grondwet nodig. Dat alleen al maakt het deze belofte moeilijk uit te voeren. In Amerikaanse geschiedenis is slechts 27 keer een amendement aangenomen. Trump heeft in zijn eerste honderd dagen geen amendement ingediend bij het Congres. Wel hebben senator Ted Cruz en het congreslid DeSantis een voorstel ingediend om de termijnen van senatoren te beperken tot twee en die van leden van het huis van Afgevaardigden tot drie termijnen.
2. A hiring freeze on all federal employees to reduce the federal workforce through attrition (exempting military, public safety, and public health).
Het Witte Huis kondigde op 23 januari al een ambtenarenstop aan. De ambtenarenstop werd echter vier weken later weer ongedaan gemaakt
3. A requirement that for every new federal regulation, two existing regulations must be eliminated.
Deze maatregel heeft Trump per decreet ingevoerd. Het moet in de praktijk blijken hoe uitvoerbaar deze maatregel is, maar Trump heeft wel laten zien dat hij deregulering serieus neemt. Hij heeft in de eerste honderd dagen tal van milieuregels en beperkingen voor de financiële sector geschrapt.
4. A five-year ban on White House and Congressional officials becoming lobbyists after they leave government service.
De maatregel is vooral bedoel om de invloed van lobbyisten te beperken. Deze belofte heeft Trump slechts gedeeltelijk waargemaakt. De president ondertekende op 28 januari een decreet die een vijfjarenverbod oplegt aan stafleden van het Witte Huis. Ex-medewerkers mogen nog altijd lobbyist worden, maar ze mogen dan niet actief zijn in het vakgebied waarin ze zich gespecialiseerd hadden in de regering. De beperking geldt niet voor leden van het Congres. Trump had dit wel beloofd, maar de president heeft niet de bevoegdheid om dat in te stellen. Het is aan het Congres die beperking op te leggen. 
5. A lifetime ban on White House officials lobbying on behalf of a foreign government.
Deze belofte heeft Trump volledig ingelost. Op 28 januari ondertekende hij een decreet die dit verbod vanaf 20 januari 2017 instelt. 
6. A complete ban on foreign lobbyists raising money for American elections.
Trump heeft van deze belofte nog geen werk gemaakt.
HOOFDSTUK 2: AMERICA FIRST
Onder dit hoofdstuk vallen zeven beloftes waarmee Trump de rechten en banen van Amerikaanse werkers wil beschermen tegen de krachten van globalisering en buitenlandse handel.
1. I will announce my intention to renegotiate NAFTA or withdraw from the deal under Article 2205.
Over NAFTA krijgen we voortdurend wisselende geluiden uit het Witte Huis. Trump had beloofd om het vrijhandelsakkoord met Mexico en Canada grondig te herzien, maar al snel bleek dat hij aanstuurde op slechts lichte aanpassingen. Eerder deze week lekte naar buiten dat Trump een decreet aan het voorbereiden was dat Amerika helemaal terugtrekt uit NAFTA. Dat bleek blufpoker te zijn, want na gesprekken met Mexicaanse en Canadese leiders bleek dat Trump helemaal niet van plan was uit NAFTA te stappen. Wel hebben de drie landen aangegeven dat ze opnieuw gaan onderhandelen. Daarmee lijkt Trump zijn belofte te hebben waargemaakt, maar verder dan een intentie is het nog niet gekomen. Als Trump NAFTA wil openbreken, dan moet hij dat formeel aanmelden bij het Congres. Die stap heeft hij nog niet genomen.
2. I will announce our withdrawal from the Trans-Pacific Partnership.
Die belofte heeft hij waargemaakt
3. I will direct the Secretary of the Treasury to label China a currency manipulator.
Deze belofte heeft hij gebroken. Eerder deze maand verkondigde Trump dat hij China niet gaat bestempelen als een “currency manipulator”. Het Witte Huis lijkt dit nu als ruilmiddel te gebruiken in onderhandelingen met China over Noord-Korea.
4. I will direct the Secretary of Commerce and U.S. Trade Representative to identify all foreign trading abuses that unfairly impact American workers and direct them to use every tool under American and international law to end those abuses immediately.
Trump heeft hiermee een begin gemaakt, maar echte grote maatregelen zijn nog uitgebleven. Hij voert een importtarief van 20% in op Canadese houtproducten, die in zijn ogen oneerlijke staatssteun krijgen van Canada. Ook wil hij de import van aluminium tegen het licht houden.
5.  I will lift the restrictions on the production of $50 trillion dollars’ worth of job-producing American energy reserves, including shale, oil, natural gas and clean coal.
Op dit vlak is Trump erg actief geweest. Hij heeft tal van milieubeschermende maatregelen geschrapt voor de kolenindustrie. Eerder deze week ondertekende hij twee decreten die ruim baan moeten geven aan de olie- en gasindustrie in het beschermde oceaangebieden en natuurparken. 
6. I lift the Obama-Clinton roadblocks and allow vital energy infrastructure projects, like the Keystone Pipeline, to move forward. 
Trump heeft deze belofte ingelost. Hij heeft decreten ondertekend waarmee de aanleg van de Keystone Xl Pipeline en de Dakota Access Pipeline hervat kan worden. Dat wil niet zeggen dat dit daadwerkelijk gebeurt. Afzonderlijke staten moeten nog instemmen met de oliepijplijnen en tal van rechtszaken zijn aangekondigd die de aanleg kunnen vertragen.
7. I cancel billions in payments to U.N. climate change programs and use the money to fix America’s water and environmental infrastructure.
Trump heeft dit weliswaar voorgesteld, maar hij heeft nog geen concrete stappen ondernomen. Trump had eerder beloofd uit het klimaatverdrag van Parijs te stappen, maar het Witte Huis lijkt nu een terugtrekkende beweging te maken. Trump heeft kenbaar gemaakt dat hij $1.000 miljard wil investeren in Amerikaanse infrastructuur, maar hiervoor heeft hij toestemming nodig van het Congres. 
HOOFDSTUK 3: RULE OF LAW
De beëdiging van Neil Gorsuch als rechter van het Supreme Court (foto: Reuters)
Hieronder vallen een vijftal beloftes waarmee Trump de Grondwet en de ‘rule of law’ in ere wil herstellen. 
1. Cancel every unconstitutional executive action, memorandum and order issued by President Obama.
Trump heeft wel een aantal stappen genomen op dit vlak. De bekendste is de terugdraaiing van een regel waarmee Obama transgender studenten op openbare scholen wilde beschermen. De president heeft maatregelen genomen die het Clean Power Plan van Obama ondermijnen.
2. Begin the process of selecting a replacement for Justice Scalia from one of the 20 judges on my list, who will uphold and defend the U.S. Constitution.
Deze belofte heeft Trump volledig ingelost met de benoeming van de conservatieve rechter Neil Gorsuch. Conservatieven in Amerika beschouwen dit als de grootste overwinning voor Trump. Die overwinning kwam wel met een prijs. Om de benoeming door de Senaat te loodsen moesten de Republikeinen de regels aanpassen die voor altijd het karakter van de Senaat veranderd hebben. 
3. Cancel all federal funding to sanctuary cities.
Minister Sessions van Justitie heeft deze maatregel in maart aangekondigd, maar een rechter in Californië heeft het geblokkeerd.
4. Begin removing the more than two million criminal illegal immigrants from the country and cancel visas to foreign countries that won’t take them back.
Trump heeft decreten ondertekend die de grensbewaking van Amerika moeten verstevigen. De deportatie-eenheid ICE krijgt extra geld en er komen meer middelen voor detentiecentra voor illegalen. De regering richt zich vooral op criminele illegalen en daarmee wijkt het niet veel af van het beleid van president Obama. Wel heeft de regering de teugels laten vieren bij ICE, waar agenten nu meer vrijheden hebben om illegalen op te pakken en uit te zetten. 
5. Suspend immigration from terror-prone regions where vetting cannot safely occur. All vetting of people coming into our country will be considered “extreme vetting.”
Dit is vooralsnog een van de grote mislukkingen van president Trump. Hij probeerde al vroeg in zijn presidentschap een reisverbod in te stellen voor burgers uit zeven overwegend islamitische landen. De rechter hield dit tegen. Trump waagde een tweede poging met een aangepast reisverbod, maar opnieuw lagen de rechters dwars. Dit wordt nu waarschijnlijk tot aan het Hooggerechtshof uitgevochten.
HOOFDSTUK 4: WETGEVING
Pogingen om Obamacare te ontmantelen zijn mislukt (foto: Reuters)
Trump heeft beloofd maar liefst tien wetten in te voeren in zijn eerste honderd dagen. Dit was al op voorhand een overambitieus plan. We hebben al eerder in deze nieuwsbrief geconstateerd dat beginnende presidenten er zelden in slagen nieuwe, grote wetten door het parlement te loodsen. Op dit vlak heeft Trump nauwelijks vorderingen gemaakt en geen van de tien voorstellen zijn wet geworden.
WET-1 Middle Class Tax Relief and Simplification Act
Trump kwam pas afgelopen week met een plan voor een hervorming van het belastingstelsel. Dit is op zijn best een verlanglijstje, maar het is nog lang geen uitgewerkt wetsvoorstel. De hervorming van het belastingstelsel is een van de taaiste politieke kwesties in Washington en zo mogelijk nog moeilijker dan de ontmanteling van Obamacare. Trump heeft hier waarschijnlijk hulp van de Democraten nodig, maar het is onwaarschijnlijk dat hij die krijgt.
WET-2 End the Offshoring Act 
Deze wet is bedoeld om banenvlucht naar het buitenland te voorkomen. Bedrijven die hun productie naar het buitenland verplaatsen, krijgen hoge importtarieven opgelegd. Trump heeft niet eens een begin gemaakt met deze wet.
WET-3 American Energy and Infrastructure Act
Trump herhaalde in maart zijn verkiezingsbelofte dat hij $1.000 miljard wil investeren in de Amerikaanse infrastructuur, maar een uitgewerkt plan ligt steeds nog niet op tafel. 
WET-4 School Choice and Education Opportunity Act
Met deze wet wil Trump zogeheten school vouchers financieren. Ouders krijgen dan een subsidie van de overheid waarmee ze zelf onderwijs voor hun kinderen kunnen ‘inkopen’. Dat geld mogen ze ook gebruiken voor privé-onderwijs. Tegenstanders zien het als een aanslag op het staatsonderwijs. Trump heeft echter nog geen werk gemaakt van deze belofte. 
WET-5. Repeal and Replace Obamacare Act
Dit is zonder twijfel de grootste politieke nederlaag geweest in het prille presidentschap van Trump. Trump probeerde het eerste wetsvoorstel door het Congres te rammen, maar hij stuitte op verzet van de ultraconservatieve Freedom Caucus, waarvoor het voorstel niet ver genoeg ging. Trump heeft het voorstel aangepast en de Freedom Caucus is nu aan boord. Maar nu is het verzet van de gematigde vleugel zo groot dat Republikeinse leiders deze week besloten een tweede stemming af te blazen. Dat betekent niet dat Obamacare gered is. Trump heeft andere manieren om Obamacare te ondermijnen. Bovendien zullen de Republikeinen ongetwijfeld een nieuwe poging wagen. Dit staat erg hoog op de agenda bij de Republikeinen en ze weten dat ze alleen een kans hebben Obamacare te ontmantelen als ze hun meerderheid in het Congres behouden.
6. Affordable Childcare and Eldercare Act
Trump wil de kosten voor kinderopvang en bejaardenzorg aftrekbaar maken van de belasting. Hij herhaalde deze belofte toen hij zijn plannen voor de belastinghervorming bekend maakte. Het blijft echter een vaag plan. Zo is het onduidelijk wie ervoor in aanmerking komen.
7. End Illegal Immigration Act
Deze wet moet de bouw van de muur aan de zuidgrens met Mexico mogelijk maken. Trump had al per decreet het startschot gegeven voor de aanleg ervan, maar dat was niet meer dan een symbolische stap. De bouw van de muur kost immers vele miljarden en daarvoor heeft hij toestemming van het Congres nodig. Republikeinen in het Congres staan niet bepaald te springen om een kostbare muur te financieren, die in hun ogen niet per se effectief is. Trump zette eerder deze week nog het Congres onder druk om de financiering rond te krijgen, maar die poging faalde
8. Restoring Community Safety Act
Deze wet moet de politie meer middelen geven om criminaliteit en drugshandel te bestrijden. Trump heeft hiervan nog geen werk gemaakt.
9. Restoring National Security Act
Trump wil het defensiebudget met $54 miljard verhogen en de rechten van veteranen uitbreiden. De wet die dit allemaal moet mogelijk maken, heeft echter de tekentafel nog niet verlaten. 
10. Clean Up Corruption in Washington Act
Trump wil een nieuwe anti-corruptiewet instellen, maar ook hiervan heeft hij nog geen werk gemaakt.
Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Arjen van der Horst met Revue.