Bekijk profielpagina

‘Dolle Maria’s’ willen knopen ontwarren tussen geloof en leven

Revue
 
 

Katholiek Inside

29 april · Editie #311 · Bekijk online

"Het katholieke nieuws dat je nergens anders vindt!"
-
Hendro Munsterman is de Vaticaanwatcher en Rome-correspondent van het Nederlands Dagblad. Elke dinsdag en vrijdag duidt hij de katholieke actualiteit in zijn gratis nieuwsbrief.


Dinsdag was er ineens dat mailtje van een Oostenrijkse collega-journaliste van de Duitstalige afdeling van Radio Vaticaan. Ze had een vraag. Beetje dringend ook.
‘Ik moet morgen bij de algemene audiëntie met de paus voor de microfoon twee Nederlandse pelgrimsgroepen begroeten. Kun je me alsjeblieft via Whatsapp een geluidsopname sturen hoe je deze zin uitspreekt in het Nederlands? Dan probeer ik dat morgen te imiteren’, schreef ze.
Dus stuurde ik de door mij ingesproken tekst via een voicebericht naar haar terug: ‘Uit het Koninkrijk der Nederlanden: pelgrims uit de parochies van Sint Martinus in Tegelen en Sint Urbanus in Belfeld’. Veel was het niet, maar ook kleine dingen tellen in het leven, nietwaar?
Ze stuurde me later haar eigen opname. We schaafden nog een klein beetje aan de uitspraak: Nederlanden, niet Niederlanden… typische fout voor Duitstaligen. En Teeeeegelen, niet Teggelen. Maar het klonk toen echt alleraardigst!
Hoe het resultaat op het volle Sint-Pietersplein heeft geklonken, heb ik helaas niet kunnen meemaken. Ik lag de volgende dag voor pampus in een geïsoleerde kamer: geveld door covid, met koorts, kloppende hoofdpijn, een beetje kortademigheid en vooral moe.
Ik hoop dat de pelgrims uit Teeeeegelen en Belfeld op het Sint-Pietersplein begrepen hebben dat ze begroet werden!

De Limburgse pelgrims hebben wellicht niet in de gaten gehad dat wat hier gebeurde het gevolg was van een recente ‘kleine revolutie’ in het Vaticaan was, zoals mijn collega Nicole Winfield (Associated Press), begin januari schreef.
Op woensdag 5 januari mochten namelijk voor het eerst leken - mannen en vrouwen - de vertalingen van de catechese van de paus voorlezen en de pelgrims uit de verschillende landen begroeten. Tot dan toe waren deze taken toebehouden aan geestelijken van het machtige Staatssecretariaat in het Vaticaan. Die allereerste keer spraken de monsignori de teksten nog in het Frans, Duits, Portugees, Arabisch, Pools en Italiaans uit. Maar de teksten in Engels en Spaans werden tot aller verbazing uitgesproken door een mannelijke leek en een vrouwelijke religieuze.
Sindsdien nemen steeds vaker werknemers van het Vaticaan deze taken over. Zo wordt het gezicht van de kerk rijker, pluriformer. En inderdaad: ook vrouwelijker.
beeldvorming
Want beeldvorming doet ertoe. Als wij als kerk alle belangrijke momenten in het kerkelijk leven afbeelden met alleen mannen (en dan meestal ook nog in soutane, boord of liturgische kleding), lijken we op de monnikenberg Athos in Griekenland waar alleen mannelijke wezens mogen komen. Alsof vrouwen eerst en vooral een gevaar zijn. En heilige ruimten eigenlijk niet mogen betreden, zoals in veel oude of hedendaagse religies.
Ik moest daar ook aan denken toen afgelopen weekend flinke heisa ontstond op Twtitter over een foto die mijn collega’s plaatsten bij een artikel over een klein gereformeerd kerkverband.
De synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken besloot namelijk dat vrouwen geen predikant, ouderling of diaken mogen worden.
De foto die bij het artikel kwam, sprak boekdelen.
Hendro Munsterman 🇪🇺🇺🇦
De (uitsluitend mannelijke) synodeleden van de Christelijk-Gereformeerde Kerken hebben gisteren besloten dat vrouwen geen predikant, diaken of ouderling kunnen worden. Veelzeggende foto in de krant van vandaag.
https://t.co/uTgUHZyAcx https://t.co/nPhXXSMgfh
Er kwam de nodige kritiek op sociale media op de keuze van onze redactie om deze foto erbij te plaatsen. ‘Vrouwen mogen in onze kerk wel meer dan alleen koffie en koekjes uitdelen’, schreef iemand me.
Maar anderen verdedigden het besluit. Zo schreef een (vrouwelijke) lezer ons dat ze de foto ‘confronterend, verdrietig en vernederend’ vond. En daarom noodzakelijk.
ND-collega Wim Houtman noemde de foto een dag later in de krant ‘geniaal’. Zij was namelijk ‘geen karikatuur: zo ging het namelijk in Nunspeet: mannen namen besluiten, vrouwen bedienden hen’, wat je verder ook van de vrouw in het kerkelijk ambt vindt.
Beelden doen er toe. Taalgebruik ook. Een bevriende jezuïet appte me enkele weken geleden over zijn visie op de rol van ‘de vrouw’ in de katholieke kerk. De vrouw? Welke vrouw? Is er maar ééntje dan? Zal dan wel Maria wezen. Of de Heilige Geest, want ja, die is volgens het Hebreeuws-bijbelse taalgebruik vrouwelijk.
Het gaat over de rol van vrouwen in de katholieke kerk. In al hun pluriformiteit. Het katholieke spreken over ‘de vrouw’ (de ‘plaats van de vrouw’, de ‘roeping van de vrouw’, enz.) kan echt niet meer, en toch hoor ik het nog veel te vaak.
Dat mijn collega van Radio Vaticaan dus afgelopen woensdag op het Sint-Pietersplein mocht staan en met haar Oostenrijkse accent de Nederlandse pelgrims begroette, is maar een kleine stap in de goede richting. Maar wel veelzeggend. Omdat de monnikenberg Athos mooi in Griekenland ligt en geen universeel model hoeft te zijn of te blijven.
> VACATURE:
We zoeken een collega met kennis van de katholieke kerk!
Bij het Nederlands Dagblad zoeken we momenteel een ‘ervaren redacteur/verslaggever’ voor ons redactieteam Geloof.
De functiebeschrijving op de site en in de advertentie hieronder is breed en open gehouden, maar ben of ken je een mede-katholiek of heb je kennis van het katholicisme en herken je je ook in de rest van de functie-omschrijving? Aarzel dan vooral niet om te solliciteren of mogelijk geïnteresseerde bekenden erop te attenderen.
Samen met een enthousiast team maken we zes keer per week een volledige kwaliteitskrant. Het redactieteam Geloof schrijft over het christendom en religie in de brede zin van het woord. We willen de komende tijd ook bewust investeren in bredere en diepere berichtgeving over de katholieke kerk in Nederland.
Interview
Katholieke ‘Dolle Maria’s’ willen met podcasts knopen ontwarren tussen geloof en leven
De katholieke journaliste Celine Timmerman en theologe Laetitia van der Lans starten volgende week een maandelijkse podcast om de lastige of welhaast verboden thema’s uit leven en kerk te bespreken vanuit vrouwelijk perspectief. Heikele thema’s, alledaagse problemen en lastige knopen die de twee ‘dolle Maria’s’ dankzij vrijmoedige maar kwetsbare podcasts ‘weer naar de keukentafel willen brengen’.
Katholieke ‘Dolle Maria’s’ willen met podcasts knopen ontwarren tussen geloof en leven Katholieke ‘Dolle Maria’s’ willen met podcasts knopen ontwarren tussen geloof en leven
Nieuws
Paus wil patriarch Kirill toch niet ontmoeten: ‘Kan verwarring veroorzaken’ 
Paus Franciscus heeft de voorbereidingen voor een voor juni in Jeruzalem geplande ontmoeting met de Russisch-orthodoxe patriarch Kirill tot zijn spijt stopgezet. Ook legde hij uit waarom hij niet naar Kyiv gaat.
Paus wil patriarch Kirill toch niet ontmoeten: ‘Kan verwarring veroorzaken’ Paus wil patriarch Kirill toch niet ontmoeten: ‘Kan verwarring veroorzaken’
Reportage
Ophef in katholiek Twente over ‘anti-Joods’ paaslied. Wat is er aan de hand?
In Twente woedt een felle discussie over het middeleeuwse paaslied ‘Christus is opgestanden’. Joodse Twentenaren ervaren het als vijandig tegenover Joden. Met woorden die ‘zwerfsporen zijn van een scherp verleden en van rooms-katholiek, regionaal antisemitisme’.
ND-collega Hilbrand Rozema sprak in Twente met voor en tegenstanders van aanpassing van het lied, met joden en katholieken.
Ophef in Twente over ‘anti-Joods’ paaslied. Wat is er aan de hand? Ophef in Twente over ‘anti-Joods’ paaslied. Wat is er aan de hand?
Column: Ophef in Twente over een oud paaslied: Joodse Twentenaren protesteren
Interview
Een pelgrimstocht over de Betuwe om een kaarsje aan te steken 
Een nieuwe pelgrimsroute van 150 kilometer - Wegen met Zegen - moet wandelaars door het westelijke deel van de Betuwe gaan voeren. Onderweg kunnen zij zich laven aan christelijke inspiratiebronnen. Een van de initiatiefnemers van de pelgrimsroute, die op 15 mei open gaat, is pastoraal werker Margreet Sanders van de rooms-katholieke Maria Magdalena Parochie in Overbetuwe. 
Een pelgrimstocht over de Betuwe om een kaarsje aan te steken Een pelgrimstocht over de Betuwe om een kaarsje aan te steken
Column
Bisschop Gerard de Korte: Katholieken hebben voorsprekers bij de Heer
‘De afgelopen twee jaar werd de jaarlijkse ziekenbedevaart van de Orde van Malta naar Lourdes vanwege corona afgeblazen. Maar nu mag het weer. Ik ben op dit moment in Lourdes, een van de meest bekende Mariaheiligdommen in Europa’, schrijft bisschop Gerard De Korte in de krant van vandaag. En hij mijmert over Titus Brandsma.
Bedevaartgangers mogen weer naar Lourdes om steun te zoeken bij Maria Bedevaartgangers mogen weer naar Lourdes om steun te zoeken bij Maria
Interview
Maastrichtse kerken slaan handen ineen en vieren Koningsdag: ‘Je moet als kerk present zijn’ 
Ook de kerken van Maastricht verwelkomden woensdag de koning, en sloegen traditiegetrouw de handen ineen. Ze hielden een oecumenische viering ter ere van de 55e verjaardag van Willem-Alexander, die op zijn verjaardag de Limburgse hoofdstad bezocht. Een gesprek met dominee Joen Drost die betrokken was bij de viering in de basiliek van Sint Servaas, aan het Vrijthof.
Maastrichtse kerken slaan handen ineen en vieren Koningsdag: ‘Je moet als kerk present zijn’ Maastrichtse kerken slaan handen ineen en vieren Koningsdag: ‘Je moet als kerk present zijn’
Nieuws
Katholieke Fransen stemden bij de presidentsverkiezingen rechtser dan in 2017 
Katholieken die regelmatig naar de kerk gaan, bleken bij de presidentsverkiezingen in Frankrijk minder vatbaar voor het geluid van Le Pen of Zemmour. Protestanten staan traditioneel al linkser.
Katholieke Fransen stemden bij de presidentsverkiezingen rechtser dan in 2017 Katholieke Fransen stemden bij de presidentsverkiezingen rechtser dan in 2017
Reportage
In Deventer lopen de gelovigen opnieuw in processie, tussen het uitgaanspubliek
De Russisch-Orthodoxe Kerk vierde vorig weekend Pasen ten tijde van oorlog. Een situatie waarvan aartspriester Theodoor van der Voort wakker ligt. ‘Oorlog, met alle doden en verminkten, is vreselijk.’ ‘De vastentijd is voorbij gevlogen door de oorlog’, klinkt het in de parochie in Deventer. Maar ook: ‘Ik kijk uit naar de processies, ik ben dol op processies.’
In Deventer lopen de gelovigen opnieuw in processie, tussen het uitgaanspubliek In Deventer lopen de gelovigen opnieuw in processie, tussen het uitgaanspubliek
Reportage
Orthodox paasfeest in Oekraïne met een dikke rouwrand.
‘Pasen is niet meer hetzelfde’, volgens pater Igor Kondratenko (56). ‘De hemel is dichterbij, God is dichterbij. Ook de dood is dichterbij.’ Toch stopt niets de paastradities in de Oekraïens-orthodoxe kerk in een buitenwijk van Charkiv, waar maandag orthodox Pasen werd afgesloten.
Paasfeest met een dikke rouwrand. ‘We kunnen niet te lang blijven hangen. Russische drones kunnen ons zien’ Paasfeest met een dikke rouwrand. ‘We kunnen niet te lang blijven hangen. Russische drones kunnen ons zien’
Opinie
Echte vernieuwing komt niet voort vanuit de structuur van de kerk 
Laat geestelijke vernieuwing leidend zijn bij het denken over de structuur van de kerk, schrijft monnik en Theoloog des Vadersland Thomas Quartier. Aan debatten en strategieën gaan drie dingen vooraf: leren, vieren en dienen.
Echte vernieuwing komt niet voort vanuit de structuur van de kerk Echte vernieuwing komt niet voort vanuit de structuur van de kerk
Service
Synodeserie (8): Hoe gaat het nu verder? (slot) 
De Rooms-Katholieke Kerk zit in een ‘synodaal proces’. Paus Franciscus wil horen wat er leeft onder de gelovigen. Zij mogen meedenken over hoe het verder moet met de kerk. Jezuïet Jos Moons legde de afgelopen maanden uit hoe dat gaat. Vandaag verscheen het laatste deel van de serie op onze site.
Synodeserie (8): Hoe gaat het nu verder? (slot) Synodeserie (8): Hoe gaat het nu verder? (slot)
En verder (onder meer)...
  • Een robot-dominee die beter preekt dan een mens ooit kan. Dat is de toekomst. Maar willen we dat?
  • Anglicaanse aartsbisschop Canada weg vanwege ‘beschuldigingen’ van misbruik
  • PKN waarschuwt diaconieën voor oplichting. ‘Je wilt wel dat het geld goed terecht komt’
  • Roepingentekort in PKN: ‘Het doet pijn dat minder mensen zich geroepen voelen voor het werk in de kerk
  • Geen ruimte voor vrouwelijke ambtsdragers in Christelijke Gereformeerde Kerken
  • Oekraïense vluchtelingen vieren orthodox Pasen in opvang
  • Oekraïners en Russen vieren ondanks oorlog paasfeest
  • Grote belangstelling voor Joodse Holocaust-herdenking: ‘De schroom is overwonnen’
  • App ‘Kefas’ vertaalt de kerkdienst voor vluchtelingen - live en zin voor zin
  • Godsdienstvrijheid wereldwijd verder onder druk, vooral in Afghanistan’
  • VN-rapporteur Michael Lynk veroordeelt Israëlisch geweld in Oost-Jeruzalem
  • CIDI telt meer antisemitische incidenten: ‘hartverscheurende verhalen van kinderen die zich afvragen waarom ze zo worden gehaat’
  • Met een iftar op straat wil Milli Görüs verbinding zoeken met de samenleving
  • Bedekkende kleding is een modetrend, vooral bij reformatorischen en moslims ‘Ik wil me graag kleden zoals de Bijbel dat voorschrijft’
  • Gereformeerde leerlingen in Roermondse moskee: ‘Soms vergeet je dat het twee religies zijn’
  • Ben Tiggelaar: ‘Veel christenen koppelen hun geloof wel aan opvoeding, maar niet aan werk’
  • ‘Foute mannen en vrouwen in de oorlog groeiden meestal op zonder religie
Tot de volgende nieuwsbrief!
Vond je deze editie leuk?
Klik hier om je uit te schrijven.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Hendro Munsterman (ND) met Revue.
Nederlands Dagblad, Berkenweg 11, 3818 LA Amersfoort, www.nd.nl