Profile bak

Blok Zinciri #5 - Blok Ve Mutabakat

Revue
 
 

Hakan'ın Blockchain & Bitcoin & Altcoin Yazıları

15 Ekim · Konu #7 · Tarayıcıda görüntüle

Blok Zinciri


Blok Zinciri(Blockchain) Teknolojisine Giriş- 5
Merhaba. Önceki yazımda blokları imzalanmasından ve doğrulanmasından bahsetmiştim. Bu yazımda blok yapısından ve kripto paraları takip edenlerin aşina olduğu PoS, PoW gibi kavramlardan bahsedeceğim.
Blok
Adından da anlaşılabileceği gibi Blok Zinciri bloklardan oluşur. Bloklar, verilerin saklandığı kalıplardır. Her blokta mutlaka bulunması gerekenler; Zaman Damgası, Veri, Verinin Özetlenmiş Hali (Hash) ve önceki bloktaki verinin özetlenmiş hali (hash). Bu bloklar, önceki blokun hash değeriyle birbirine bağlanarak zinciri oluşturur. 
Blok Yapısı
Blok Yapısı
Mutabakat (Consensus)
“Merkezi Olmayan” başlıklı yazımda Dağıtık Kayıt Defterlerinden (Distributed Ledger Systems) biraz bahsetmiş ve Blok Zincirinin bu yaklaşımı kullandığını söylemiştim.
Dağıtık Kayıt Defterleri, her katılımcı (makine veya düğüm(node)) tarafından büyük bir ağda bağımsız olarak tutulup güncellenen bir veritabanıdır. Dağıtım benzersizdir: kayıtlar merkezi bir otoriteyle çeşitli düğümlere gönderilmeMEkte, bunun yerine bağımsız olarak yapılandırılmakta ve her düğüm tarafından tutulmaktadır. Yani, ağdaki her bir düğüm, her hareketi işler ve kendi sonuçlarına varır ve ardından çoğunluğun sonuçlara katlanmasını sağlamak için bu sonuçlara oy verir. Bir kez bu fikir birliği olduğunda, dağıtılmış defteri günceller ve tüm düğümler muhasebenin kendi özdeş kopyasını kaydeder. Bitcoin'in kullandığı mutabakat mekanizması “Nakamoto Mutabakat Mekanizması"dır.
Dağıtık mimaride her bir düğüm üzerindeki blokların özdeş olabilmesi için aralarında bir mutabakat sergilemesi gerekir. Bu mutabakat yaklaşımının güvenliğini sağlamak için mekanizmalar kullanılmaktadır. En çok kullanılan iki tanesi Proof of Work (PoW) ve Proof of Stake (PoS)‘dir.
Proof of Work (PoW)
Bu sistemde blokun, zincire eklenmesi için çözülmesi zor fakat doğruluk kontrolü kolay bir problem üzerinden ilerlenir.
Basitçe nasıl çalıştığını anlamak için; bir sınıftaki diğer öğrencilerle birlikte ödüllü bir Fizik sınavında olduğunuzu varsayın. Hocanın öğrencilerden sadece doğru yanıtı değil, aynı zamanda doğru cevaba varmanın tam kanıtını istediğini ve doğru cevabı bulup bunu kanıtlayabilen öğrencinin ödülü alacağını düşünün. Bu sınavın her hafta olduğunu ve gittikçe soruların zorlaştığını varsayın (bitcoinde olduğu gibi), sizin de bildiğiniz gibi bu durumda günler geçtikçe daha fazla beyin gücüne dolayısıyla daha fazla enerjiye ihtiyaç duyacaksınızdır. 
Sanal dünyaya geri dönersek, "fizik sınavı = transaction (işlem)”, “sınıf = dünya”, “öğrenci = bilgisayar ya da ASIC ” anlamına gelir. “Beyin = işlem gücü (Hash / saniye) ”, “beyin için enerji = elektrik enerjisi "anlamına gelir. Tüm bu sınav boyunca yaşananlara ise madencilik (mining) diyoruz. Umarım bu örnek anlamınızı kolaylaştırmıştır. 
Proof of Stake (PoS)
Proof of Stake (PoS), işlem veya bloğun doğrulanması veya onaylanmasının alternatif bir yoludur. Burada bloku üretme önceliği Doğrulayıcı'nın (Validator) (PoW'daki madencinin eşdeğeri) sahip olduğu coin miktarına ve yaşına göre belirlenir. Sahip olduğunuz coin miktarı ve coinin cüzdanınızda bulunma zamanı, sizi daha güvenilir bir destekçi (stake) yapar. Bu durumda iki seçenek vardır ya desteği yüksek olana problemi çözmek için öncelik verilecek ya da makine seçimi yapılmayarak, destek( stake) oranına göre bir problem verilecek (Stake'i yüksek olana daha kolay, az olana daha zor). En sonunda da bu problemi çözen Doğrulayıcı( Validator) ödeme( fee) alacaktır. 
Bu blok üretim sürecine ise PoW'daki karşılığı "madencilik” olan “para basma” (forging) denir.
Bu yaklaşımda, cüzdanında yüksek miktarlar bulunduran yani yüksek paya sahip olan makineler için avantaj yaratacağından dolayı akış içerisindeki hesaplamalarda kullanılmak üzere bir “yaş” (age) kavramı getirilmiştir. 
Bu kavram ile birlikte blok üretimi için kullanılan pay kapsamındaki kripto paraların yaş değerleri sıfırlanır.
Geliştirilen PoS tekniklerinde çok daha fazla farklılık ve detay bulunuyor. İlerleyen zamanlarda Ethereum'u konuşurken daha derinlemesine irdelemeyi düşünüyorum. Yani eğer yeni öğrenmeye başladıysanız, PoS'ta bilmeniz gerekenler bunlardır. (şimdilik)
Bir sonraki yazıda “Akıllı Sözleşmeler”(Smart Contracts)“den bahsedeceğim. Belki Ethereum'da eğer güzel bir senaryo oluşturabilirsem örnek bir kontrat yazmayı düşünüyorum. Fakat henüz karar verdim. Bir sonraki yazıda görüşmek üzere.
Hoşça Kalın.
Hoşça Kalın.
Hakan.
Bu konuyu sevdin mi?
Abonelikten çıkmak için buraya tıkla.
Bu bülteni yönlendirirseniz ve beğenirseniz, abone olabilirsiniz: buraya.
Revue kullanılarak iletildi