Bekijk profielpagina

Brussel Inside - Storm op komst

Revue
 
De woorden historisch, uitzonderlijk, bizar, cruciaal en andere superlatieven om de politieke toestan
 

Brussel Inside

17 maart · Editie #72 · Bekijk online
De brexit komt er aan. Op 1 november begint een nieuwe Europese Commissie en het gevecht over de verdeling van het geld - de nieuwe begroting - gaat beginnen. Bert van Slooten van NOS Bureau Europa verzamelt samen met zijn collega’s in Europese hoofdsteden de scherpe analyses en hardnekkige geruchten.

De woorden historisch, uitzonderlijk, bizar, cruciaal en andere superlatieven om de politieke toestand in het Verenigd Koninkrijk te beschrijven verliezen hun waarde. Elke week is er weer een overtreffende trap als het over de brexit gaat. En inderdaad, er staat ons weer een week te wachten waarin we naar taal zoeken om te beschrijven wat er aan de hand is.
Maar we hebben meer. Zet het CDA door en zetten ze samen met andere christendemocratische partijen de Hongaarse partij van premier Orbán uit de EVP? En waar is Angela Merkel eigenlijk? We hebben al een tijdje niks van haar gehoord.
En heb je een opa? Stuur hem naar Europa. Er staan veel oudere (70 en 80-plus) kandidaten op de kieslijsten. Waarom eigenlijk?
Blijf ons volgen @BrusselInside

The perfect storm
Premier May tijdens de stemmingen
Het is een storm die maar boven Westminster blijft hangen. Weer was het alle hens aan dek in de Britse politiek deze week. In een haast onnavolgbaar spel van stemmingen, amendementen, ministers die premier May ondermijnden en journalisten die hun frustratie live op tv botvierden op politici. En het ziet er niet naar uit dat deze brexit-storm snel gaat liggen.
NOS-correspondent Tim de Wit over the perfect storm.
Nadat het stof op vrijdag voor even was neergedaald op de moeder aller parlementen, waren we twee belangrijke lessen wijzer: de Britten willen uitstel van de brexit-datum en premier May heeft nauwelijks nog controle over haar regering, laat staan haar fractie.
Premier May wil in principe hooguit een kort uitstel van een paar maanden. Omdat ze komende week – waarschijnlijk dinsdag – opnieuw probeert om haar brexit-akkoord door het Lagerhuis te krijgen. Ja, echt, nóg een keer. Ondanks dat ze twee keer een gigantische nederlaag te verwerken kreeg.
Dat ze geen hernia oploopt van al dat getrek aan een dood paard, zou je denken.
Maar, het is niet geheel onlogisch. May redeneert namelijk: de druk op met name de hardliners in de brexit-vleugel bij de Conservatieven om toch voor te stemmen is nu nóg groter. Nu weer afwijzen betekent immers een onvoorspelbaar lang uitstel waarin misschien uiteindelijk een nieuw referendum komt bovendrijven. Dan kan brexit alsnog als los zand door hun vingers glijden.
Nog een keer en nog een keer
En er gaan zelfs stemmen op dat, stel dat May deze week weer verliest met een kleine marge, ze het nog een vierde keer wil proberen voor eind maart. Het is immers haar enige kans op succes. In alle andere scenario’s raakt zij volledig de controle over het proces kwijt. Want bij lang uitstel ligt het voor de hand dat het Brits parlement gaat stemmen over wat het dan wél wil. Dan kan een meerderheid van gematigde Conservatieven en Labour-parlementariërs de weg openen naar een zachte brexit, een deal à la Noorwegen. En als dat gebeurt zal de Conservatieve Partij in tweeën scheuren.
Alleen blijven veel van die hardliners, ondanks de druk, onbuigzaam. Zij blijven May’s deal zien als een slap aftreksel van een echte brexit. Tientallen radicale brexiteers beschouwen alleen een No Deal als een ware breuk met de EU. En hun hoop is: als de gesprekken tussen de EU en May over uitstel stuklopen, crashen de Britten nog steeds op 29 maart zonder deal uit de EU. En krijgen ze dus alsnog hun zin.
En daarmee blijft nog altijd volkomen onvoorspelbaar hoe dit uit gaat pakken.
Het mooiste voorbeeld van hoe May niet langer de controle heeft over haar ministers, was Steve Barclay. De brexit-minister (de derde al in dit kabinet, er stapten er al twee op) verdedigde in het debat op donderdag nog het uitstel-plan van de regering, om er vervolgens tégen te stemmen. En in deze reactie van vrijdag zegt hij tussen de regels: bij elk uitstel-verzoek stap ik op. Oftewel, als May dinsdag verliest, zou ze ook zo maar weer op zoek kunnen naar de vierde brexit-minister in 2,5 jaar tijd.
Tom Newton Dunn
Looks like Steve Barclay will resign next week if the deal falls at MV3 and PM applies for a longer delay. He makes it clear he won’t support that... so she’ll need a 4th Brexit Secretary. https://t.co/tWVhRehgKB
3:52 PM - 15 Mar 2019
Brussel kom er maar in
In Brussel ondertussen zitten ze noodgedwongen op hun handen. De mogelijkheden van de komende weken worden wel doorgenomen, maar actie wordt zorgvuldig vermeden. De Britten moeten het nu zelf oplossen, is het parool.
Als de deal komende dinsdag alsnog wordt aangenomen is er geen vuiltje aan de lucht. Dan vraagt premier May donderdag tijdens de EU-top aan de andere 27 leiders om kort uitstel, zodat alles netjes geregeld kan worden en zijn de Britten ergens eind april netjes uit de EU gestapt.
Maar als de deal wordt verworpen zijn er twee mogelijkheden. Premier May verliest de stemming met zo'n groot verschil dat er geen enkele hoop meer is op het aannemen van de deal, waarop ze tijdens de top vraagt om uitstel. De EU-leiders moeten dan bepalen of ze daar mee akkoord gaan en hoe lang dat uitstel dan gaat duren.
Echter het verschil kan ook kleiner zijn geworden en dan bestaat de kans dat premier May tijdens de top helemaal niet om uitstel vraagt, maar al haar kaarten zet op een vierde stemming net voor het verstrijken van de deadline op 29 maart. In de hoop dat net voordat de klok is uitgetikt er alsnog een ‘ja’ uit Londen klinkt.
Bent u er nog?
De EU-leiders houden bij elke vorm van uitstel vast aan de eis dat de Britten wel een perspectief moeten schetsen. Waarom zou het na een paar maanden opeens wel lukken om de afspraken door het parlement heen te krijgen. De Europese verkiezingen kunnen daar trouwens een belangrijke rol bij spelen.
Op 2 juli vergadert het nieuwe parlement in Straatsburg. Er is een school van rekkelijken in Brussel die zegt dat er dan nog geen besluiten worden genomen. Het parlement kiest een nieuwe voorzitter en debatteert over de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie. Kortom pas in de volgende vergadering in september is er sprake van een echt nieuw parlement dus hebben de Britten tot september om eruit te stappen, anders moeten ze namelijk verkiezingen voor het Europees Parlement organiseren en daar gruwelen alle brexiteers van.
De preciezen zeggen dat het nieuwe parlement echt op 2 juli volledig in functie is en dat de Britten dan echt uit de EU moeten zijn, omdat anders bij die vergadering ook nieuw gekozen Britse parlementsleden moeten zijn. Voer voor juristen dus.
Voorlopig gaan we opnieuw een belangrijke week in Londen en Brussel tegemoet. Het woord cruciaal hebben we op de lijst met verboden woorden gezet.
Waar is Merkel?
Angela Merkel
In Duitsland, maar ook in de rest van de EU, vraagt men zich inmiddels steeds vaker af: waar is Merkel? Sinds de aankondiging van haar vertrek in 2021 en de overname van het partijvoorzitterschap door de door haar gesteunde kandidaat Annegret Kramp-Karrenbauer (AKK), schuifelt de bondskanselier geruisloos de coulissen in en laat ze het podium steeds vaker over aan haar opvolgster. Onze vrouw in Berlijn Judith van de Hulsbeek over Merkel en mini-Merkel.
Voor reacties op binnenlandse perikelen was AKK meteen na haar aanstelling als CDU-voorzitter al de go-to person. Dat lag in de lijn der verwachting en - zo waren de analyses- het gaf Merkel de handen vrij voor internationale vraagstukken. Maar ook op het internationale toneel doet Merkel, tot verbazing van velen, nu al een stap terug. Dat blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat het Duitse antwoord op Macrons appel aan Europa niet van de bondskanselier kwam maar van AKK.
Kramp-Karrenbauer geeft haar antwoord aan Macron in een groot artikel in Welt am Sonntag met de titel: Europa richtig machen (Europa goed aanpakken). Heel blij zal Macron met het antwoord niet zijn geweest, want naast de gebruikelijke toezegging van samenwerking op het gebied van veiligheid en migratie, kreeg hij ook te horen dat een Europees minimumloon er als het aan haar ligt niet in zit en ook de vergemeenschappelijking van schulden niet.
De boodschap - meer gericht aan de CDU-achterban in Duitsland dan aan Macron-: ik ben zuinig op ons geld.
De reacties op het artikel waren niet bijzonder lovend; critici noemen het ongeïnspireerd en ondoordacht. Haar voorstel om een gezamenlijk EU-vliegdekschip te bouwen, wordt gezien de deplorabele staat waarin het Duitse leger verkeert, niet bijzonder serieus genomen. Waarom Merkel dit aan AKK over heeft gelaten? Om haar op internationaal gebied ervaring te geven om haar zo voor het ambt van bondskanselier klaar te stomen.
Naar de wc
Ook op andere fronten is AKK hard bezig om haar imago van mini-Merkel van zich af te schudden. Met een grap tijdens een carnavalsbal over interseksuele toiletten en softe mannen in Berlijn veroorzaakte ze ophef door heel het land.
Ook coalitiegenoot SPD noemde haar respectloos en de Groenen eisten excuses. Die kwamen er niet.
Süddeutsche Zeitung
"Wenn wir da so verkrampfen ....": @akk verteidigt ihren heftig kritisierten Witz über Intersexuelle und warnt vor der Zerstörung der Karnevalskultur. #Karneval https://t.co/rRqT4JegeV
9:16 AM - 7 Mar 2019
Ze deed zelfs het tegenovergestelde. Haar critici moeten niet zo zeuren en Duitsland moet oppassen dat het niet ‘het meest verkrampte land’ ter wereld wordt.
Hiermee laat AKK zien dat ze conservatiever dan Merkel is en niet bang om daarvoor uit te komen. Het hele proces gaat overigens zonder dat de twee elkaar openlijk afvallen.
Het magazin van de Frankfurter Allgemeine Zeitung heeft dit weekend deze foto op de cover:
Michael Leh
Titelbild der FAZ-Woche: https://t.co/dOBpMAy5lg
12:43 AM - 16 Mar 2019
De vriendelijke overname. Vol verbazing schrijft de krant over het unieke proces dat zich aan het voltrekken is. Het overdragen van de macht, zonder strijd en zonder dat de huidige machthebber zich aan zijn ambt vastklampt. Volgens de FAZ onder Kohl en Schröder ondenkbaar.
Merkel probeert samen met AKK de machtswisseling soepel te laten verlopen. En er is blijkbaar meer haast mee dan gedacht. Met een turbulent verkiezingsjaar voor de boeg en een coalitiepartner die het erg slecht doet in de peilingen, is schijnbaar ook binnen de CDU niet meer iedereen ervan overtuigd dat de coalitie de eindstreep haalt. En dan kan AKK maar beter goed voorbereid zijn.
Sorry is geen Hongaars woord
Premier Orbán tijdens de nationale feestdag
De Hongaarse premier Viktor Orbán is in de pen geklommen om voorzichtig excuus te maken aan iedereen die zich beledigd voelt. Geen sorry voor de haatcampagne tegen Juncker, die op levensgrote borden in Boedapest te zien is, ook geen sorry voor zijn afwijkende standpunt over migranten of zijn opstelling tegenover de Central European University (CEU) die hij wil sluiten. Nee, de excuses gaan alleen over de uitdrukking ‘nuttige idioten’. Zo noemde hij de voorzitter van de Vlaamse christendemocraten.
Nuttige idioten die zonder dat ze het zelf weten de vijand in de kaart spelen, maar ook de revolutie helpen. Het is een uitspraak van Lenin en Orbán vindt het jammer dat niet iedereen die gedachte op de juiste waarde heeft kunnen inschatten.
rob heirbaut
Letter from Orbán to ⁦@wbeke⁩ with apologies for calling him a useful idiot #Vrtnws https://t.co/W7bNrgO8jo
11:24 AM - 14 Mar 2019
De Vlamingen hebben al laten weten dat deze excuses vallen in de categorie too little too late. En dus gaat de bijeenkomst woensdag, waar de uitsluiting van Orbán op de agenda staat, gewoon door. Het aantal partijen dat wil dat de Hongaarse partij uit de christendemocratische EVP wordt gezet, neemt toe. Alleen de machtige Duitse zusterpartijen CDU en CSU hebben nog niet gekozen. Daar wordt gehoopt op inkeer en een laatste gebaar van de Hongaarse premier zodat ze toch met hem verder kunnen.
Onafhankelijk
Deze week vierde Hongarije feest. De Hongaarse onafhankelijkheidsoorlog uit 1848 werd herdacht. Tijn Sadée van NOS bureau Europa was er bij en zag een zelfverzekerde Orbán op het podium staan.
Hij hamert op het belang van “christelijke waarden” en wordt toegejuicht, terwijl het volkslied klinkt. Naast hem staat zijn speciale gast, de Poolse premier Mateusz Morawiecki. Ook Polen ligt overhoop met Brussel. Volgens de Europese Commissie staat de onafhankelijkheid van de Poolse rechtsstaat onder druk.
Maar ook Morawiecki kan op straat in Boedapest op luid applaus rekenen. “God beschermt Hongarije en Polen tegen de linkse ideologie”,  staat op het spandoek van een Pool die speciaal naar Boedapest is afgereisd om de twee premiers in het echt te zien. “Wij houden in Europa de moslims, de migranten, tegen”, zegt hij.
Twee kilometer verderop in Boedapest heeft de oppositie zich verzameld. Katalin Cseh, van oppositiepartij Momentum, begrijpt niet waarom de EVP nog aarzelt. "Stel, ik was een CDA-politicus in Nederland, dan zou ik me rot schamen voor iemand als Orbán in mijn partij.”
Blauwe mannetjes
Vorige week deed de fractieleider van de EVP, de Duitser Manfred Weber, nog een laatste lijmpoging in Boedapest. Webers belangrijkste eis: Orbán moet onmiddellijk stoppen met zijn billboardcampagne tegen Juncker. Al weken hing heel Hongarije vol met posters met het hoofd van Juncker naast dat van miljardair-filantroop George Soros. Orbán is ervan overtuigd dat er een ‘Soros-plan’ is om landen als Hongarije te overspoelen met miljoenen migranten. Soros heeft ook Juncker voor zijn karretje gespannen, is de boodschap van Orbáns campagne.
Maar toen Webers bezoek bekend werd liet Orbán in allerijl de billboards afplakken met blauw papier. Niet overal lukte dat even goed. Op sommige billboards is de grijze kruin van Soros nog net zichtbaar.
Roland Freudenstein
Some anti-Juncker posters removed in Budapest today. But only those facing ⁦@ManfredWeber⁩ on his way from airport to meeting w #ViktorOrban. Look at the pic closely! Posters still up on other side. Like, after meeting, who cares? ⁦@zoltanspox⁩, pls be more thorough! https://t.co/4d1oRCL9zQ
3:19 PM - 12 Mar 2019
,,Hoe lang is de EVP nog van plan zich door Orbán om te tuin te laten leiden?” vraagt Cseh van oppositiepartij Momentum zich af.
,,De EVP zal Orbán aanstaande woensdag minimaal moeten schorsen”, zegt András Bozoki, voormalig Hongaars minister van cultuur en nu hoogleraar aan de door Soros opgerichte Central European University (CEU) in Boedapest. “Of ze ook het lef hebben om hem eruit te smijten durf ik niet te zeggen.”
Als twintigers waren Bozoki en Orbán voetbalvrienden. Nu zijn ze gezworen vijanden. Orbán wil de CEU, die hij beschouwt als broeinest van de oppositie, het zwijgen opleggen.
Bozoki: “Als twintiger had Orbán al een enorm charisma. Op het voetbalveld ging het hem nooit om het verloop van de wedstrijd maar om het eindresultaat: winnen. Met die mentaliteit is het hem helaas gelukt om van Hongarije een autocratisch, onliberaal land te maken.”
Hongaarse feestdag met Orbán
En dan die andere poster
Er hangen nog meer posters in Hongarije. De Hongaarse regering is een campagne begonnen voor familiewaarden en daar gebruiken ze een poster van een gelukkig stel. Tenminste op de foto die in Boedapest te zien is. Maar datzelfde stel was eerder te zien op een heel andere foto die vooral op internet heel bekend is.
Valerie Hopkins
The happy couple gracing the Hungarian government’s campaign advertising its new family policy is already famous on the internet...and not for being madly in love. https://t.co/wBljm6eiF7
12:16 PM - 13 Mar 2019
Het zijn modellen die door Antonio Guillem in Girona zijn gefotografeerd. De Hongaarse campagne gaat over extra geld dat nieuwe jonge gezinnen kunnen krijgen voor pasgeboren baby’s.
Het is niet de eerste keer dat de Hongaren zich vergissen. Een paar jaar geleden werd een foto van een miljonair gebruikt tijdens een campagne waarin trots werd gezegd dat het minimumloon omhoog was gegaan.
Geen sponsors meer voor de liberalen
Guy Verhofstadt de leider van de Europese liberalen
We hadden al de ophef over Coca-Cola dat het Roemeens voorzitterschap sponsort. Net op het moment dat de EU besluiten moet nemen over de hoeveelheid suikers in frisdranken. Maar daar is nu een nieuwe sponsordiscussie bij gekomen. In Frankrijk is ophef ontstaan over het feit dat de Europese liberalen (ALDE) zich laten sponsoren door bedrijven als Bayer Monsanto. De fabrikant van glyfosaat, het bestrijdingsmiddel waar in Frankrijk heel veel over te doen is.
Na de eerste berichten daarover in de Franse krant Le Monde maakte Marine Le Pen van Rassemblement National, de zaak meteen politiek door te zeggen dat ALDE de beweging is waar de Franse president Macron na de verkiezingen bij wil gaan horen. Waarop de campagneleidster van La République en Marche (LRM) Stéphane Séjourné op zijn beurt weer op reageerde.
“Geen enkele van ­onze gekozenen zal in het nieuwe Europees Parlement deel uitmaken van een Europese politieke fractie die dit soort financiering tolereert. Deze praktijk valt niet te verzoenen met een onberispelijke democratische levenswijze.”
Het gaat om een bedrag van 144.379 euro dat ALDE aan partijdonaties heeft gekregen. De cijfers zijn terug te vinden in het jaarverslag over 2017.
Ook Google, Uber en Microsoft behoren tot de sponsors van de liberalen. In ruil voor het geld mochten de bedrijven deelnemen aan debatten onder meer op het recente congres in Madrid. In de praktijk betaalde ze vooral de zaalhuur en de koffie.
Onder druk van de Fransen heeft ALDE, waar de Nederlandse VVD-er Hans van Baalen voorzitter van is, besloten om onmiddellijk een einde te maken aan de sponsoring.
ALDE Party
Following debates in France and other countries, the @ALDEParty decides to end all corporate sponsorship. https://t.co/XaCTQ2hHhE
6:49 PM - 12 Mar 2019
En daarmee is de kou uit de lucht. De Fransen zijn tevreden, want de beweging van Le Pen heeft geen argumenten meer en de samenwerking met de liberalen van ALDE kan gewoon verder gaan. De Fransen zijn zelfs komende week te gast als de liberalen een speciale bijeenkomst houden in Brussel voordat de EU-top begint.
Overigens ontvangen ook de christendemocraten en de sociaaldemocraten geld van het bedrijfsleven voor evenementen. Met name de telecom gigant AT&T steekt veel geld in verschillende Europese politieke partijen. De Franse krant Le Monde heeft een handzaam overzicht. Klik hier.
Heb je een opa? Stuur hem naar Europa!
De Duitse Europarlementariër Elmar Brok
De uitdrukking komt oorspronkelijk uit het Duits. Hast du einen Opa, schick ihn nach Europa. Schelto Patijn (PvdA) destijds lid van het Europees Parlement vertaalde dat eind jaren zeventig al naar: Heb je een opa stuur hem naar Europa. De opa’s en oma’s staan ook bij deze verkiezingen weer te dringen op de kieslijsten. Bijou van der Borst over de politicus op leeftijd.
Nederlands favoriete opa Jan Terlouw is lijstduwer voor D66. Hij sprak er over met Trouw.
“Er zit een bedenkelijk kantje aan. Stel dat ik gekozen word. Dan doe ik het niet. Ik ben te oud om nog naar Brussel te gaan.”
De 87-jarige besloot toch op de uitnodiging van D66 in te gaan. En zo zijn er meer 70-plussers op Europese kieslijsten.
Waarom zetten partijen iemand op de lijst die niet verkozen wil worden?
Het is simpel volgens Claes de Vreese, hoogleraar politieke communicatie aan de Universiteit van Amsterdam. “Een prominent gezicht helpt om meer stemmen binnen te halen.” In andere landen strikken politieke partijen bekende gezichten voor de Europese lijst.
Bijvoorbeeld in België schuiven oud-ministers door naar de lijst voor het parlement. In Nederland staan bekende politici minder te springen om zich te kandideren. Daarom wordt vaak op namen uit het verleden teruggegrepen. “De naamsbekendheid van een lijstduwer kan dan zorgen voor extra stemmen”, concludeert de Vreese.
De PvdA zet een opa en een oma in. Oud-minister Hedy d’Ancona (81) staat op plaats 23 van de lijst. Max van den Berg oud-partijvoorzitter (72) staat een plaats boven haar. Het CDA trekt ook een prominent lid uit het archief. Oud-minister Karla Peijs (74) is hun lijstduwer.
Opa springt uit de band
De voormalige nummer één tennisser Ilie Nastase (72) staat op de lijst van de Roemeense UNPR. Deze opa springt nog weleens uit de band. Onlangs werd hij nog beschuldigd van dronken rijden.
Een Nederlandse oma Neelie Kroes (77) is ondanks haar leeftijd een bekendheid bij jongeren. Bij hen maakte ze faam op haar zeventigste als eurocommissaris met haar strijd tegen de gehate roaming-kosten van mobiele telefoons. Dit bleef bij de Vlaamse partij Open VLD niet onopgemerkt. De VVD-coryfee mag hun lijst duwen.
Brigitte Bardot is ondertussen 84 jaar. De filmster steunde eerder de partij van Marie Le Pen, maar is nu kandidaat voor de Franse dierenpartij. En Forza in Italië heeft als kandidaat de 83-jarige oud -premier Silvio Berlusconi. En Spanje heeft de iets jongere Josep Borrell (71) die nu nog minister van Buitenlandse Zaken is en aan het begin van deze eeuw al eens voorzitter van het Europees Parlement was.
“Hij is onze allerbeste kandidaat”, jubelt de PSOE van Borrell al een tijdje. Maar het blijft een herhaling van zetten. Want immers ook al in 2004 stond de Borrell bovenaan de Europese kandidatenlijst. Mogelijk zocht Borrell een logisch vervolg na zijn acht maanden ministerschap in de regering Sánchez. 
Voor het geld hoeft miljonair Borrell het niet te doen. Tegenover correspondenten verzuchtte hij meer dan eens dat hij zijn tijd het liefst met zijn kleinkinderen doorbrengt. Is de Europese politiek dan toch verslavend?
Het oudste lid van het parlement op dit moment is trouwens Jean-Marie Le Pen (90 jaar). Nadat hij uit de partij (Het front, tegenwoordig RN geheten) werd gezet is hij als onafhankelijke kandidaat verder gegaan.
Nog een bekende opa is de 72-jarige Elmar Brok. Hij bezet al 39 jaar zijn stoel in het parlement. Het jongste lid is de Vlaamse Ralph Packet met 28 levensjaren.
De Vreese: “Stemmers zijn vaak ouderen. Partijen proberen mensen aan te spreken die juist gaan stemmen. Als je die gedachte doortrekt is het misschien interessant eens een prominente jongere aan te trekken als lijstduwer. Misschien lokt die jongeren naar de stembus.”
Nederlanders in buitenland willen ook stemmen
Nog een paar dagen en dan mag Nederland stemmen voor de provinciale Staten. En de nieuwe Statenleden kiezen op hun beurt de nieuwe Eerste Kamer. Dat is bekend terrein, maar Nederlanders in het buitenland hebben door die getrapte verkiezingen geen enkele invloed op de samenstelling van de Senaat. Ze mogen namelijk niet stemmen voor de Provinciale Staten. En dus zijn er plannen om de stem van de meer dan 80.000 kiezers in het buitenland te laten meetellen. Bijou van der Borst dook in de wereld van de buitenlandse kiezers.
D66 is de grootste partij bij Nederlanders in buitenland (23,5% van de buitenlandse stemmen). Op de hielen gevolgd door de VVD (23.1%). GroenLinks scoort ook goed over de grenzen. Daar zijn ze de derde partij. Het CDA scoort juist beter binnen de eigen grenzen. Hetzelfde geldt voor de PVV.
Kunnen de buitenlandse stemmers een verschil maken? Als we naar de cijfers kijken valt het wel mee. Bij de vorige verkiezingen bepaalden de Nederlanders over de grens voor 0,76 procent de uitslag.
Maar het kiesrecht is geregeld via de Grondwet en dus moet die worden gewijzigd en dat doe je niet zomaar. Minister Ollongren is voor. Haar partij (D66) lobbyt al sinds 2015 om Nederlanders in het buitenland stemrecht te geven.
De coalitiepartijen zijn op zich enthousiast. Iedere Nederlander moet zijn democratisch recht kunnen uitoefenen. Waar hij of zij ook woont klinkt het.
In een brief aan de Tweede Kamer schrijft de minister dat ze nadenkt over de invoering van een zogenaamd kiescollege.
VVD, CDA, D66 en GroenLinks zien het helemaal zitten. De SGP is enthousiast mits er is goed nagedacht over de uitvoering. Dat is lastiger dan het lijkt, merken ze op. Nu hangt het aantal stemmen dat een provincie heeft om leden van de Eerste Kamer te kiezen, af van de grootte van de provincie.
Stemmers uit het buitenland moeten in die hele formule passen en worden zodoende in feite een nieuwe kleine provincie met een gering gewicht aan stemmen. En zo komt de minister uit bij een kiescollege. Daarmee zijn we er nog niet, want wie moeten dan in dat kiescollege zitten? Zijn dat kandidaten die in het buitenland wonen of juist niet. En hoeveel leden telt dat kiescollege?
Voer voor een politieke discussie, waar de parlementen uitgebreid over gaan debatteren, waarna de Grondwet gewijzigd kan worden. En dat gaat niet zomaar, want na verkiezingen moeten de nieuwe parlementen het voorstel opnieuw goedkeuren met een twee derde meerderheid.
En verder
Is er een top tien met beste verkochte Europese boeken. Op nummer één deze week het boek: Verkeer(d) verbonden van Mendeltje van Keulen.
Heeft Guy Verhofstadt zich de woede op de hals gehaald van Jüri Ratas de premier van Letland. De Belgische leider van de liberale ALDE fractie in het Parlement heeft namelijk een brief geschreven aan Ratas waarin hij hem waarschuwt om vooral geen coalitie te vormen met de Conservatieve Volkspartij van Estland (EKRE). “Dat is een extreemrechtse politieke partij met fascistische trekjes”, aldus Verhofstadt.
De premier van Letland liet weten dat Verhofstadt zich niet met de coalitievorming in zijn land moet bemoeien.
“Brussel bepaalt niet welke regering we krijgen.”
Heeft Antonio Tajani opnieuw excuses aangeboden over een uitspraak. Dit keer liet hij zich lovend uit over de fascistische oud-leider van Italië Benito Mussolini. Die had volgens de voorzitter van het Europees Parlement voor verbetering in veel delen van het land gezorgd door wegen aan te leggen. Eerder kwam hij in opspraak, omdat hij uitspraken deed over gebieden in Kroatië en Slovenië die tijdens de oorlog door Italië werden bezet. De linkse fractie GUE/NGL waar de SP en de Partij voor de Dieren bij zitten, wil dat Tajani aftreedt als voorzitter. Tajani zelf denkt er niet aan en wil na de verkiezingen opnieuw voorzitter worden.
En is er maandag weer een Brussel bij Nacht omstreeks half twaalf. Deze keer met Tijn Sadée die de komende week Hongarije en de EU-top gaat bespreken. Luister hier de aflevering van vorige week.
Deze nieuwsbrief kwam tot stand met medewerking van Sander van Hoorn, Rop Zoutberg, Mustafa Marghadi, Bijou van der Borst, Mitra Nazar, Conny Keessen, Rolien Créton, Tim de Wit, Judith van de Hulsbeek, Frank Renout, Arjan Noorlander, Tijn Sadée, en Thomas Spekschoor.
Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Brussel Inside met Revue.