Bekijk profielpagina

Brussel Inside - De beerput

Revue
 
 

Brussel Inside

28 februari · Editie #171 · Bekijk online

Elke week houden redacteur Aïda Brands, haar collega's van Bureau Brussel en Europese correspondenten je op de hoogte van wat er speelt, gaat spelen of zou moeten spelen in de Europese Unie.


Wat willen ze? De politieke partijen heb ik het over. Een bloemlezing van de verkiezingsprogramma’s en de voornemens in praktijk.
Wat de regeringsleiders willen is wel duidelijk: een soort papier waarop staat dat je een vaccin hebt gehad, maar hoe het eruit moet zien en waarvoor het gebruikt gaat worden is nog niet helder.
En gelijke rechten en gelijke betaling. Twee verhalen. Een uit Griekenland en een uit de wereld van het voetbal.
Vanaf volgende week heeft de nieuwsbrief een nieuw jasje, want dan staat Aida Brands aan het roer. Dit is mijn laatste. Nog veel leesplezier.

Een bewijsje
Een vaccinatiepaspoort, een coronareisdocument, een certificaat, een qr-code waarin staat dat je ingeënt bent. De Europese leiders willen dat een dergelijk papier voor de zomer wordt ontwikkeld.
Maar de grote vraag is: wat we eigenlijk met dat papier willen. De Grieken willen dat toeristen met een dergelijk bewijs snel naar hun vakantieadres kunnen reizen. Maar de vliegtuigmaatschappijen willen ook wel een bewijs, maar zitten nog met onder meer de aansprakelijkheid en controle. Mogen mensen zonder papier wel mee op een vlucht? En kan je het misschien gebruiken om op cafébezoek te gaan? En is het alleen voor Europa of moet het voor de hele wereld gelden?
Het verschil van rechten tussen mensen die zijn ingeënt en mensen die nog moeten wachten op hun prik speelt in de discussie binnen de EU minder een rol. Dat was in januari toen de Griekse premier met zijn voorstel kwam nog een probleem. Maar de grote vaccinbedrijven hebben tijdens een hoorzitting in het Europees Parlement laten weten dat er dit voorjaar heel veel meer vaccin beschikbaar komt.
Topman AstraZeneca: “Von der Leyen en Europa kan op ons rekenen.”
Pascal Soriot van AstraZeneca moest uitleggen waarom zijn bedrijf zo aan het jojoën is geweest met de vaccins. Het Zweeds/Britse bedrijf leverde veel minder vaccins dan afgesproken aan de EU, terwijl de Britten voorrang kregen. Volgens hem komt het omdat de Britten hebben meebetaald aan het onderzoek, terwijl de Europese Unie alleen geld beschikbaar stelde voor de productie.
Tot woede van de Europarlementariërs. Esther de Lange (CDA) die als eerste vragen mocht stellen vindt het verhaal rammelen. “Het lijkt erop dat AstraZeneca de huid twee keer heeft willen verkopen.” Ook Bas Eickhout van Groen Links vindt dat het bedrijf de kans heeft gemist om duidelijkheid te geven. “Het lijkt er op alsof ze niet beseffen wat ze gedaan hebben.”
De Griekse beerput
Ruim een maand geleden sloeg het in als een bom: de onthulling over het misbruik van Olympisch zeilster Sofia Bekatorou in 1998 door een hoge official van de zeilbond. Conny Keessen beschrijft vanuit Athene hoe een bal ging rollen en de beerput open ging.
Talloze vrouwen, en later ook mannen, uit de sportwereld, de theaterwereld, maar ook uit de politiek en bij de overheid doorbraken het zwijgen. Tientallen universiteitsstudenten kwamen met klachten over seksuele intimidatie door docenten. Tot de onthulling van Bekatorou was MeToo aan Griekenland voorbijgegaan, maar zij doorbrak het taboe.
“De afgelopen tientallen jaren is de Griekse samenleving enorm veranderd”, zegt sociologe Aliki Mouriki. “Maar in de praktijk blijft het een patriarchale, traditionele en conservatieve samenleving.”
Het voorlopige hoogtepunt kwam afgelopen weekeinde met de arrestatie van de bekende acteur, regisseur en voormalig artistiek directeur van het Nationale Theater Dimitris Lignadis. Er waren twee aangiften gedaan door mannen, die hem beschuldigen van verkrachting toen ze nog minderjarig waren.
Eerder deze maand waren de eerste beschuldigingen aan zijn adres gedaan, die hij zelf afdeed als giftige geruchten, insinuaties en leugens. Maar hij zag zich gedwongen af treden als artistiek directeur na de eerste aangifte. In zijn getuigenis voor de onderzoeksrechter zegt Lignadis dat hij onschuldig is.
Politieke opschudding
De zaak rond Lignadis heeft inmiddels ook politieke dimensies gekregen. Cultuurminister Lina Mendoni wordt bekritiseerd voor het persoonlijk aanstellen van Lignadis als artistiek directeur van het Nationale Theater in 2019, terwijl er een sollicitatieprocedure naar die functie liep. Haar aftreden wordt geëist door de oppositie.
De linkse oppositieleider en voormalig premier Alexis Tsipras beschuldigt de centrumrechtse regering zelfs van een cover-up van de affaire Lignadis. En daar blijft het niet bij. Door media aan beide zijden van het politieke spectrum en op sociale media wordt flink met modder gegooid.
Tijdens een debat in het parlement zei premier Mitsotakis dat de MeToo-beweging niet politiek moet worden misbruikt. Hij beschuldigde Tsipras en zijn linkse partij Syriza ervan achter een vulgaire sociale media-campagne te zitten, waardoor het lijkt alsof de partij van de premier verbonden is met het pedofilie-schandaal.
Tijdens het debat distantieerde Tsipras zich van de berichten op sociale media, maar hij eiste wel nog steeds dat de cultuurminister haar politieke verantwoordelijkheid moet nemen. Maar over haar ontslag wil Mitsotakis niets weten. Tijdens het debat kondigde de Griekse premier wel strengere wetten en regels aan om seksueel misbruik te bestrijden.
En dan moeten we het nog hebben over de ongelijkheid in de sport. Tione Manders (CDA, voorheen 50 Plus) is een actie begonnen. Hij probeert om bij het vrouwenvoetbal een opleidingsvergoeding voor elkaar te krijgen. Dus dat clubs die jonge talentvolle meiden opleiden die vervolgens aan grote buitenlandse clubs worden verkocht een bedrag voor de opleiding krijgen, zoals bij de mannen al lang het geval is. Dat loopt moeizaam, maar hij heeft goede hoop dat later dit jaar de voetbalbonden alsnog overstag gaan.
Maar nu is Manders een nieuwe actie gestart. Hij wil dat de vrouwen die voor de nationale ploeg uitkomen net zoveel betaald krijgen als de mannen. “De basis moet hetzelfde zijn, het eindbedrag kan dan verschillend zijn vanwege wedstrijdpremies en dergelijke, maar de basis moet hetzelfde zijn.”
Zijn idee wordt gesteund door Eurocommissaris Helena Dalli, maar die heeft nog geen mogelijkheden om het af te dwingen. Daarom heeft Manders iets nieuws bedacht. “Alle politici uit mijn fractie (de christendemocratische EVP) hebben dit weekend een brief geschreven aan hun nationale voetbalbond waarin ze vragen om voortaan vrouwelijke voetballers die voor het nationale elftal uitkomen net zoveel als de mannen te betalen.”
“Noorwegen, Brazilië en Engeland hebben al gelijk loon, dus waarom zou de EU achter blijven? ”
Het gaat om artikel 157 van het verdrag. Lees verder hier.
“Het is pure discriminatie”, zegt Manders. “Daarom is het tijd om daar wat aan te doen.
Veerkracht mooi, maar er is meer nodig
Valdis Dombrovskis
Goede gedachtewisseling met Commissie Buitenlandse Zaken van @DeKamerBE over nieuwe strategie voor EU handelsbeleid, met bijzondere aandacht voor handel & duurzame ontwikkeling & #Mercosur akkoord

Mijn speech hier
👇🏻
https://t.co/g2S1DdWFcz 🇧🇪

#EUTrade https://t.co/v8W0sqmeUj
Vorige week stelden we vast dat de buitenlandse handel van de EU ook in tijden van corona de nodige veerkracht toont. Maar veerkracht alleen is niet genoeg. De Europese Commissie wil de handelspolitiek aanscherpen. Openheid, duurzaamheid en assertiviteit zijn de kernwoorden.
Marko Bos praat ons bij.
Assertiviteit
Bij de start werd het een nieuw zelfbewustzijn genoemd door de Europese Commissie. Meer geopolitiek, niet bang om de macht in te zetten. Oftewel assertief optreden was om Europese waarden en belangen in de wereld te behartigen.
In een wereld waarin het economisch gewicht van Europa geleidelijk afneemt (zie grafiek) en landen zich minder gelegen laten liggen aan de regels van de Wereldhandelsorganisatie WTO. Maar dank zij de interne markt is en blijft de EU de eerste handelspartner voor niet minder dan 74 landen, waaronder de VS.
WTO
De Verenigde Staten en China wedijveren om de positie van belangrijkste handelspartner van de EU. Onder oud-president Trump keerde de VS zich af van de WTO. Onder president Biden keren de VS halfweg: wel akkoord met de benoeming van een nieuwe topvrouw, maar tegen het nieuw leven in blazen van het Beroepsorgaan dat bij handelsgeschillen bindende uitspraken kan doen (en dus ook de VS in het ongelijk kan stellen).
De EU zet juist in op versterking van de WTO inclusief herleving van het Beroepsorgaan, onder meer om handels- en concurrentieverstoringen door China te kunnen aanpakken.
Duurzaamheid
De Wereldhandelsorganisatie moet wat de Europese Unie betreft ook een rol gaan spelen als het om duurzaamheid gaat. De EU heeft dat in steeds meer handelsverdragen die ze sluit opgenomen. Het idee komt trouwens van Frankrijk en Nederland die met de gedachte kwamen om de klimaatdoelstelling, zoals afgesproken in het klimaatverdrag van Parijs, een centrale plek te geven.
Klachtenmechanisme in handelsverdragen
Om assertief en duurzaam te zijn is er een speciale figuur door de Europese Commissie benoemd. De zogenoemde Chief Trade Enforcement Officer (CTEO) met als belangrijkste taak het toezien op de afspraken die in de verschillende handelsverdragen zijn gemaakt.
De chief luistert naar de naam Denis Redonnet . De Fransman is bezig om te kijken hoe om te gaan met meningsverschillen en klachten als het gaat over de duurzaamheidseisen. Het is de bedoeling dat niet alleen EU-lidstaten hier kunnen klagen, maar ook maatschappelijke organisaties, bedrijven en individuele burgers. Dit klachtenbureau kan uiteindelijk de sleutel worden voor onder meer de Nederlandse Eerste Kamer om het handelsverdrag met Canada (CETA) goed te keuren. Maar ook voor het omstreden Mercosur verdrag met Latijns-Amerika biedt het wellicht soelaas.
Europese stemwijzer
In het buitenland kon al gestemd worden. Hier Ruud Mikkers van De Telegraaf die z'n stem uitbrengt op de Nederlandse ambassade
In het buitenland kon al gestemd worden. Hier Ruud Mikkers van De Telegraaf die z'n stem uitbrengt op de Nederlandse ambassade
De eerste debatten, waaronder het radiodebat, zijn achter de rug. In november hebben we al een klein overzicht gegeven van wat de politieke partijen met Europa willen. Maar nu alle programma’s zijn vastgesteld en de campagne de laatste fase ingaat nog een beknopte samenvatting van wat de politiek met de Europese Unie wil.
Het merendeel van de partijen wil een sterker Europa, hoewel daar door iedereen wat anders onder wordt verstaan. Het CDA wil vaker kopgroepen, de begrotingsregels blijven en de partij blijft tegen het maken van Europese schulden (eurobonds). De PvdA wil het socialer, met het minimumloon als speerpunt, en een harde aanpak van belastingontwijking. D66 wil het lidmaatschap van de EU in de grondwet en een aparte minister voor Europese Zaken. Terwijl de VVD het belang van een economisch sterk Europa benadrukt en migratie hard wil aanpakken. Ook DENK benadrukt het economische belang van de EU.
GroenLinks wil het ook socialer, meer met een menselijke maat. Bij de ChristenUnie zien ze veel in samenwerking op grote thema’s zoals klimaat, economie en migratie.
Alleen maar pro-EU verhalen?
Nee, er zijn ook partijen die kritisch tot afwijzend tegenover de EU staan. Zo wil Forum voor Democratie een intelligente uitstap. De euro verdwijnt en er komt een nexit, als het aan die partij ligt. Ook de PVV wil af van wat ze noemen een politiek corrupte EU. De dag waarop Nederland uit de Europese Unie stapt moet voortaan aan nationale feestdag worden.
Kritisch zijn verder de Partij voor de Dieren, die de landbouwsubsidies wil afschaffen. Verder wil de PvdD dat het makkelijker moet worden om uit de Unie te stappen. Uitbreiding van EU-bevoegdheden zien ze niet zitten. Dat standpunt delen ze met de SGP. De partij wil dat de Tweede Kamer meer te zeggen krijgt. Ze denken aan rode kaarten waarmee voorstellen geblokkeerd kunnen worden.
Wat Ja21 betreft moet de EU meer een los samenwerkingsverband worden. En de nieuwe partij wil een referendum over de euro en meer mogelijkheden om niet mee te doen met Europese besluiten (op-outs).
Over een ding zijn de meeste partij het wel eens. Turkije mag geen lid worden van de EU. Volgens het CDA kunnen alleen landen lid worden die zich houden aan de Europese waarden. Ze vinden ook dat landen die al lid zijn en een loopje met de normen en waarden nemen gestraft moeten worden. De ChristenUnie is het daar mee en willen dat de gesprekken (onderhandelingen) met Turkije worden gestaakt. D66 wil dat de financiële steun die Turkije nu krijgt ter voorbereiding op een lidmaatschap (dat krijgen trouwens alle landen waarmee gesproken wordt over toetreding tot de EU) wordt stopgezet.
Forum wil dat Turkije ook uit de NAVO verdwijnt. Ja21 zegt dat het land nooit en te nimmer mag toetreden. Een standpunt dat gedeeld wordt door de PVV. De PvdA is eveneens voor stopzetting van de gesprekken evenals GroenLinks. Landen die lid willen worden kunnen alleen toetreden als ze voldoen aan de criteria over democratie, rechtspraak en mensenrechten. Wanneer het bergafwaarts gaat, worden de gesprekken beëindigd.
De SGP vindt dat het land vanwege de geschiedenis en het islamitisch karakter niet geschikt is. Bij DENK is het niet helemaal helder wat de partij wil met Turkije. Landen moeten zich aan de spelregels houden als ze willen toetreden, maar er staat niets specifieks over een mogelijk Turks lidmaatschap.
Donderdag is er om tien uur een online Europees debat met onder meer Renske Leijten (nr. 2 van de SP),Henri Bontenbal (nr. 17 van het CDA), Roelien Kamminga (nr. 14 van de VVD), Joost Sneller (nr. 14 van D66) en Kavish Bisseswar (nr. 14 van PvdA). Aanmelden kan hier.
Tot zover de voornemens
Want hoe gaat dat in de praktijk? Tenslotte reist de minister (in normale tijden) af naar Brussel om daar namens Nederland het woord te voeren. Zijn er vooraf diplomatieke onderhandelingen (namens het kabinet) en is er een politiek debat in de Tweede Kamer.
Laten we de discussie over de sancties tegen Rusland van deze week er eens bij pakken. Met welke opdrachten wordt minister Blok op pad gestuurd?
Zo wil de VVD een krachtige, gezamenlijk Europese reactie, zodat het voor Moskou duidelijk is dat provocaties, duidelijk negatieve consequenties zullen hebben. De PVV moppert vooral over het Ruslandbeleid van de EU en wil dat Nederland harder gaat optreden en veel meer een eigen buitenlands beleid voert. De huidige politiek omschrijven ze als een kreupele ballerina die op een dun koord blijft balanceren tussen mensenrechten enerzijds en economische belangen anderzijds.
Het CDA wil ook een harder optreden en eist sancties. Ze willen dat de bouw van de gaspijplijn van Rusland naar Duitsland (Nordstream 2) wordt stilgelegd. Bovendien moet er meer worden samengewerkt om de digitale dreiging vanuit Rusland het hoofd te bieden.
 GroenLinks wil persoonsgerichte sancties, die uiteindelijk tegen vier mensen worden ingesteld. Verder wil de partij, net als het CDA, dat tegen de Nord Stream pijpleiding wordt opgetreden. Ook de ChristenUnie vraagt de minister om de bouw van de pijplijn stop te zetten.
De PvdA wil vooral meer steun voor mensenrechterorganisaties. En bij de SP staan ze niet te trappelen om meer sancties tegen Rusland in te stellen. Ze willen dat de Russen Navalny snel vrijlaten, maar brede, economische sancties raken volgens de SP vooral de bevolking en niet de machthebbers.
Trouwens lees hier het resultaat van de bijeenkomst.
De kranten elders
Deze week bladeren we door de kranten in Roemenië.
Om te beginnen hotnews.ro daar een verhaal over de nieuwe strategie van buurland Bulgarije. Het land wordt steevast genoemd met Nederland als land dat het slecht doet qua vaccinatie. En net als in Nederland hebben ze er genoeg van en dus gaat er een tandje bij. We lezen dat de strategie van de regering radicaal is gewijzigd. Iedereen mag zich nu melden om een prik te halen. Er staan opeens wachtrijen voor de ziekenhuizen in Sofia en de vaccinatieteams hebben het druk.
In de krant libertata blikt de redactie terug op de grote brand tien jaar geleden in het ziekenhuis in Boekarest waarbij zes kinderen om het leven kwamen. Volgens de krant is het nog steeds niet goed gesteld met de brandveiligheid in de ziekenhuizen. Rapporten over hoe het met de brandpreventie is, worden niet openbaar gemaakt. Volgens libertata, dat een deel heeft kunnen lezen, is de situatie alarmerend en kan een brand als destijds nog steeds plaats vinden.
EVZ bericht over het begrotingsdebat in het parlement. Roemenië heeft een tekort van 7,6 procent op de begroting (Europa streeft naar drie procent) en heeft lang met de Europese Commissie onderhandeld over de nieuwe cijfers voor het komende jaar. Er is weinig ruimte voor veranderingen, laat staan voor meer uitgaven, zo schijft de krant.
En de Roemeense tv heeft een groot verhaal over de kou in Boekarest. De afgelopen winter viel zowel de warmwater voorziening als de verwarming regelmatig uit, waardoor een aantal grote aantal flatgebouwen letterlijk in de kou stonden. Volgens de burgemeester van de hoofdstad moeten nu alle problemen voorbij zijn. Er is subsidie van de Europese Commissie onderweg om de problemen op te lossen. Meer hier.
En verder
…..Timmert Eurocommissaris Frans Timmermans verder aan de Green Deal. Hij wil meer gegevens zodat er betere klimaatverwachtingen kunnen worden opgesteld. De Europese Unie moet zich voorbereiden op wellicht dodelijke hittegolven, verschroeiende droogte en andere gevolgen van de klimaatverandering. Die kost niet alleen nu al miljarden euro’s per jaar, maar als we niet oppassen ook veel levens, aldus de tweede man van de Europese Commissie Frans Timmermans.
…..Is het nog geen drooglegging, maar de pakhuizen in het Verenigd Koninkrijk staan vol met gin en whisky. Het zijn vooral de kleine bedrijven die getroffen worden. Ze kunnen niet voldoende flessen vullen om een hele vrachtwagen vol te krijgen en zijn afhankelijk voor transporteurs die het risico willen nemen om de flessen te vervoeren. Want er komt heel wat papierwerk, sinds de brexit, bij kijken en dat is niet altijd op orde, met als gevolg vertraging voor de vrachtwagens en daar hebben de transporteurs weinig zin in. Meer hier.
…..Nog meer brexitellende. De mossel komt in de problemen. Vooral in de winter vullen Nederlandse mosselkwekers hun voorraad aan met mosselen uit het Verenigd Koninkrijk. Het gaat om vijf tot tien procent van de mosselen. De mosselen worden gezuiverd in Yerseke (zelfde water zodat je verschil niet proeft), maar dat mag nu niet meer. Dat moet nu allemaal in het Verenigd Koninkrijk gebeuren. Gevolg extra kosten voor de Britten en ongemak (en ook kosten) aan Zeeuwse kant. Lees meer hier en hier.
…..Is Bert-Jan Ruissen (SGP) benoemd tot rapporteur kwekersrecht. Voor kwekers van onder meer bloembollen van groot belang. “Een langere termijn voor het kwekersrecht is belangrijk voor de Nederlandse ontwikkelaars van soorten die lastig te kweken zijn. Die zijn zo langer beschermd. Dat is een impuls voor nieuwe varianten tulpen, narcissen en andere soorten en planten.”
…..En is Caroline Nagetegaal (VVD) rapporteur over de binnenvaart geworden. Er kan (en moet) meer worden vervoerd via het water in de EU, maar regels, wetten en andere obstakels zitten in de weg. Er wordt gewerkt aan een groot binnenvaartrapport en Nagtegaal gaat dat vanuit het Europees Parlement begeleiden. 
…..Maandag wandelt Tijn Sadée weer door Brussel speciaal voor het Oog; de rubriek Brussel bij Nacht, omstreeks half twaalf te horen op NPO Radio 1. Wandelpartner is deze week Esther de Lange die onder meer vertelt over hoe lastig het is om als vrouw politiek in Brussel te bedrijven.
Dat was het, wat mij betreft. Vanaf volgende week staat de nieuwsbrief onder leiding van een nieuwe hoofdredacteur: Aida Brands.
Dank jullie wel voor het trouw lezen al die jaren.  
Vond je deze editie leuk?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Aïda Brands met Revue.