Profile bak

Haftalık Muhabbetler - Sayısal Algıda İllüzyon

Revue
 
 

3 Kadın 1 Dünya

25 Ekim · Konu #54 · Tarayıcıda görüntüle
Biz, lise yıllarından 3 arkadaş, Ece, Nazlı ve Zeynep, merak ettiklerimizi, bize ilham verenleri, farkındalık yaratmak istediğimiz konuları ve ruh doyuran önerilerimizi her Pazar dünyanın 3 köşesinden paylaşıyoruz. 📍İstanbul, Londra, Paris. www.3kadin1dunya.com

Herkese merhaba,
Bu hafta da eğlenceli ve düşündüren konularla dolu bir bülten hazırladık.
Bir de podcast'imizin yeni sezonunun startını verdik! 🎉
Üçüncü sezonun çok sevgili ve ilham verici ilk konuğu Emrah Öner. Kendisi çocukluktan itibaren spor ve futbol aşkıyla yanıp tutuşan bir spor yazarı, radyo ve TV programcısı, ve aynı zamanda da kurumsal hayatta 23 yıldır aktif. Emrah'ın çok tutkulu olma ve tüm tutkularını bir araya getirip harmanlama hikayesini, gelin siz de bizimle keşfedin. Yazı yazmaya nasıl başladığını, neden tutkusundan para kazanmadığını, kurumsal hayata bakışını, ve daha birçok hikayesini siz de en az bizim kadar seveceksiniz. 
Bizi sevdiklerinizle paylaşmayı unutmayın!

Kafamda Deli Sorular
Sayısal Algıda İllüzyon
Gelir eşitsizliği konusunu daha önce birkaç yazımda işlemiştim. Konunun ekonomik ve siyasal alandaki önemi bir kenara, benim en çok ilgimi çeken tarafı insan algısı üzerinde oynadığı oyun. Ekonomistler eşitsizliği ölçmek için türlü türlü kompleks model ve hesaplamalar yapadursun, bence asıl önemli olan ülkedeki (veya dünyadaki) eşitsizliği sokaktaki vatandaşın, yani günün sonunda oyunu seçim sandığında kullanmaya giden vatandaşın nasıl algıladığı.
Yakın zamanda gelirler arasındaki uçurumu insanların nasıl algıladığını anlatan çok ilginç bir yazıya denk geldim. Yazıdaki örneği olduğu gibi sizinle paylaşmak istiyorum:
Dünya’nın en zengin kişisi olan Amazon’un CEO’su Jeff Bezos ile aynı odada olduğunuzu düşünün. Odanın içinde de yerde düz bir çizgi. Çizginin en başı $0, en sonu ise $190 milyar olarak işaretlenmiş. Size mevcut servetinize göre doğru noktada durmanız söyleniyor ve Jeff Bezos çizginin $190 milyar ucuna doğru yürüyüp orada duruyor. Sizin servetinizin de $0 olduğunu kabul edelim (gerçekte $0’dan fazla olabilir ama aslında pek de fark etmediğini göreceksiniz). Siz de $0 noktasında yerinizi alıyorsunuz.
Sonra odaya dünyanın en çok kazanan futbolcuları giriyor: David Beckham, Cristiano Ronaldo, Lionel Messi. Ve hepsi kendi mevcut servetine göre çizgide yerlerini bulmaya çalışırken bir de bakmışsınız hepsi sizin yanınıza gelip sokulmuş!
Sonra kapı tekrar açılıyor ve bu sefer odaya dünyanın en çok kazanan süper starları giriyor. Madonna, Kanye West, Paul McCartney… Futbolculardan biraz daha ötede ama yine size bir kol mesafesinde toplanıyorlar.
Şimdi de odaya tanınmış birkaç tane milyarder koyalım: Oprah Winfrey, Donald Trump, Steven Spielberg… Ama durum pek değişmiyor. Siz Jeff Bezos'a ne kadar uzaksanız, bu dünyanın tanınmış milyarderleri de ona o kadar uzak!
Son olarak da bu tabloya dünyanın en zenginlerinden, büyük teknoloji şirketlerinin kurucularından bir kaç tane koyalım: Google’ın kurucuları Larry Page ve Sergey Brin; Paypal, Tesla ve SpaceX şirketlerinin kurucusu Elon Musk gibi… Normalde bu insanların servet büyüklüğünü düşündüğümüzde Jeff Bezos ile aynı ligde olduklarını düşünürüz. Ama rakamlar arasındaki mutlak farka bakınca sizin Elon Musk ile aranızdaki mesafe, Elon Musk’ın Jeff Bezos ile arasındaki mesafeden daha kısa. Yani Elon Musk servet anlamında size Jeff Bezos’a olduğundan daha yakın.
Mutlak rakamlar bunu gösterse de beynimiz bu şekilde algılamıyor. Neden? Çünkü içgüdüsel olarak yaptığımız işlem şu: Elon Musk’ın serveti benim servetimin on bin, yüz bin, belki bir milyon katı, Jeff Bezos’un serveti ise Elon Musk’ın servetinin yalnızca 2.5 katı. O zaman içgüdüsel olarak Elon Musk Jeff Bezos’a bana olduğundan daha yakın olmalı diye düşünüyoruz. Bunun altında yatan neden ise beynimizin sayıların artış büyüklüklerini logaritmik ölçekte algılaması. Buna psikofizik alanında Weber-Fechner kanunu deniyor. Aynı kanun diğer bütün duyularımızda da geçerli. Örneğin, 150 w bir ampul, 100 w bir ampulden biraz daha parlakmış gibi görünürken 100 w ampul 50 w ampulden çok daha parlak görünür. Kısacası beynimiz büyük ölçekteki farkları algılamada maalesef biraz başarısız. Durum böyle olunca dünyadaki gelir eşitsizliğinin geldiği çarpıcı boyutu anlamakta zorlanmamıza şaşmamak gerekir. ~n
Yeni Keşifler
Geçtiğimiz haftalarda keşfettiğimiz birkaç güzel şeyi de sizinle paylaşalım istedik:
Trump nasıl Covid oldu | Spitting Image
Bu haftalık bizden bu kadar.
Tüm yorum ve düşüncelerinizi bize yazabilirsiniz. Sizlerden gelenleri okumak bizi çok mutlu ediyor. ❤️
Sevgiler
Ece, Nazlı, Zeynep

🔎Geçen haftaki yazımızı okumadıysanız: Tarihten ve İnsandan Bir Kesit
🔗 Instagram & Twitter
Bu konuyu sevdin mi?
Güncellemeleri artık almak istemiyorsanız abonelikten çıkabilirsiniz buradan.
Bu bülteni yönlendirirseniz ve beğenirseniz, abone olabilirsiniz: buradan.
Revue kullanılarak iletildi