Bekijk profielpagina

Storm? Lekker binnen docu's kijken: De reuzen | The Reagan Show | Interview For Sama...

Revue
 
Elke zondag bespreekt Helmut Boeijen in de 2Doc Weekly actuele documentaires die je kunt bekijken bij
 
9 februari · Editie #11 · Bekijk online
Nieuwsbrief: 2Doc Weekly
Elke zondag bespreekt Helmut Boeijen in de 2Doc Weekly actuele documentaires die je kunt bekijken bij de NPO en andere platforms.
Helmut Boeijen (1969) is docent videojournalistiek aan de Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg, met als specialiteit documentaires en portretten. Hij schreef als journalist over documentaires en popcultuur voor onder meer 3voor12, OOR, De Correspondent en het Brabants Dagblad en maakte daarnaast talloze televisieprogramma’s en enkele documentaires.

Welkom bij de 2Doc Weekly!
Met deze week:
1. De reuzen: vermakelijke kijk achter de schermen bij de straattheatergroep, die in de hele wereld reuzen laat verschijnen
2. Max, een leven in tbs: schurend portret van een Nederlandse man, die jarenlang in een tbs-kliniek zat
3. Bellingcat: Truth in a Post-Truth World: fascinerende film over het online onderzoekscollectief Bellingcat, niet voor niets bekroond met een Emmy Award, dat ook een cruciale rol speelde in het MH17-onderzoek
4. The Reagan Show: hele slimme docu over Amerika’s eerste echte televisiepresident Ronald Reagan, die eerder ook acteur was
Speciale attentie voor het interview dat 2Doc hield met de maakster van de must-see film For Sama, die dit weekend misschien een Oscar wint en momenteel is te zien in de bioscoop.
Veel lees- en kijkplezier,
Helmut
DOCU'S DEZE WEEK
1. De reuzen (NTR/Uur van de Wolf)
Op TV: za 15 feb., 23.05, op NPO2
NTR
NTR
Als de reus ontwaakt, begint het massaal toegestroomde publiek te juichen. Zijn nijvere lilliputters, in hun bordeauxrode kostuums, kunnen aan het werk. Hun meester zet zich in beweging. Houterig, zoals het hoort. Door een willekeurige stad, ergens in de wereld. Van Liverpool en Montreal tot Santiago en - de culturele hoofdstad van Europa in 2018 - Leeuwarden. Als tot leven gewekte varianten op Gulliver.
De gigantische marionetten zijn een geesteskind van Jean-Luc Courcoult, schrijver, regisseur en oprichter van Royal de Luxe, en vormen sinds jaar en dag het signatuurproject van de Franse straattheatergroep. Ze komen in diverse gedaanten: als een schattige kleine reuzin, met de aandoenlijke zwarte hond Xolo of als een aangespoelde Afrikaanse vluchteling met een onverzadigbare honger.
Met de geniale gek Courcoult en zijn talloze medewerkers (acteurs, ontwerpers, technici en regisseurs) toont filmmaker Jean-Michel Carré in de vermakelijke tv-docu Royal De Luxe (originele titel, 52 min) de achterkant van verschillende projecten: het idee, de uitwerking ervan en de bijbehorende stress. Totdat het publiek zich weer mag vergapen aan een ontwakende reus.
2. Max, een leven in tbs (BNNVARA/2Doc)
Op TV: di 11 feb., 23.10, op NPO2 (herhaling)
BNNVARA
BNNVARA
In Max, een leven in tbs (55 min.) vertellen Roy Dames en Jos Driessen het verhaal van Max, die in 2001 op 17-jarige leeftijd is aangehouden voor meerdere pogingen tot aanranding: het lastigvallen van een volwassen vrouw en een achtjarig jongetje. Op zulke vergrijpen staat – volgens de goedgebekte hoofdpersoon van de documentaire zelf – maximaal acht jaar gevangenisstraf. Hij zal dus hooguit vijf jaar en vier maanden vast hoeven te zitten, berekent Max, die dan al het nodige op zijn kerfstok heeft. Hij krijgt echter TBS opgelegd en wordt zo ontvanger – slachtoffer, zal hij zelf zeggen – van een behandeling met een open einde.
Deze televisiedocumentaire is zijn verhaal. Interviewer Roy Dames doet geen poging om z’n beweringen kritisch te bevragen. Het weerwoord komt via citaten uit officiële rapporten over zijn persoonlijkheid, houding en gedrag. Het is geen gemakkelijke jongen, die Max. Hij zorgde voor allerhande problemen in de kliniek en wist zelfs een therapeute voor zijn karretje te spannen. Maar is hij daarmee ook een potentieel gevaar voor de samenleving? Ook dat kan niet voor honderd procent worden vastgesteld. In die zin is de messcherpe jongeling bijna een verpersoonlijking van het centrale dilemma van terbeschikkingstelling.
Wanneer is iemand een gevaar of juist klaar voor de samenleving? Die afweging is en blijft in eerste en laatste instantie altijd mensenwerk – en in zekere zin: giswerk. Deze film, waarin de hoofdpersoon in gesprekken en ontmoetingen met z’n vader Theo, zijn in TBS gespecialiseerde advocaat Jan-Jesse Lieftink en de gerenommeerde forensisch psychiater Hjalmar van Marle z’n relaas doet, maakt de dilemma’s van terbeschikkingstelling inzichtelijk, maar trekt geen al te gemakkelijke conclusies over schuld, onschuld en de (on)rechtvaardigheid van de aan Max opgelegde maatregel. Daarvoor is óók deze zaak, gebaseerd op delicten die op minderjarige leeftijd zouden zijn gepleegd, te gecompliceerd.
3. Bellingcat: Truth in a Post-Truth World (VPRO/2Doc)
Op TV: wo 12 feb., 22.50, op NPO2 (herhaling)
VPRO
VPRO
Als idealistische beelddetectives struinen de leden van het internationale collectief Bellingcat vrijwillig het internet af. Vanuit hun huiskamers in pak ‘m beet Leicester, Berlijn en Helsinki belanden de burgerjournalisten zo in alle uithoeken van het wereldwijde web, op zoek naar de waarheid en niets dan de waarheid. Met behulp van online foto’s, kaartjes en video’s en eigen onderzoek deduceerden ze bijvoorbeeld wat er precies is gebeurd met vlucht MH17. Daarmee lieten Bellingcat-oprichter Elliot Higgins en zijn getrouwen het officiële onderzoek, de reguliere journalistiek en ene Vladimir Poetin hun hielen zien.
Een gemiddelde wereldburger krijgt per dag meer beelden te verwerken dan een mens in de middeleeuwen tijdens zijn hele leven. Die beelden verrijken ons leven, zorgen voor begrip van de wereld en leveren bewijsmateriaal van mogelijke misstanden, maar ze kunnen net zo gemakkelijk worden gebruikt om de waarheid te versluieren of zelfs te verminken. Dat is het speelveld van Bellingcat – Truth in a Post-Truth World (83 min.), een fascinerende film van Hans Pool over een groepje onverschrokken frontsoldaten in de voortdurende oorlog om de waarheid die werd beloond met een Emmy Award.
Pool maakt het urgente werk van Bellingcat met indringende voorbeelden uit onder anderen Charlottesville en Raqqa uitstekend inzichtelijk en laat dit door media-onderzoeker Jay Rosen van de University Of New York, Alexa Koenig van het Center For Human Rights en Harvard-professor Claire Wardle bovendien in zijn maatschappelijke context plaatsen. Het resultaat is een belangrijke film over het politieke tijdsgewricht waarin we leven en hoe de waarheid daarin voortdurend onder druk staat en wellicht tóch kan overleven. Met mogelijk een voortrekkersrol voor Bellingcat, een organisatie die de mogelijkheden van deze tijd in elk geval ten volle benut.
4. The Reagan Show (VPRO/2Doc)
Op TV: do 13 feb., 23.15, op NPO2 (herhaling)
VPRO
VPRO
Met de wijsheid van nu, ruim drie jaar in het tumultueuze presidentschap van Donald Trump, lijkt zijn Republikeinse voorganger George W. Bush, de president die onder valse voorwendselen de oorlog in Irak startte, bijna een toonbeeld van nuance en beschaving. De statuur van hun beider voorbeeld Ronald Reagan heeft in Amerika zelfs mythische proporties aangenomen.
Toentertijd werd vanuit Nederland en de rest van de wereld vaak smalend gesproken over de gewezen acteur die na enkele termijnen als gouverneur van Californië in 1980 het presidentschap bemachtigde. We waren met zijn allen in een slechte B-film verzeild geraakt, zo was de vaste overtuiging van ieder weldenkend mens, waarin Ron en zijn eveneens acterende vrouw Nancy een ‘all american first couple’ speelden in de Hollywood-versie van wat eens Washington was.
Hoewel we sindsdien veel milder zijn gaan kijken naar The Reagan Show (71 min.) bleek die karakterisering achteraf bezien niet eens zo heel ver bezijden de waarheid. Al was Reagan bepaald niet (alleen) de kluns die menigeen in hem meende te zien. Op zijn minst kon hij doorgaan voor een begenadigde communicator, die erin slaagde om zijn land, of althans de rechterflank daarvan, weer wat zelfvertrouwen aan te praten na Vietnam, Watergate en het debacle rond de bevrijding van gegijzelde Amerikanen in Iran.
‘Tijdens m’n ambtsperiode heb ik me af en toe afgevraagd’, vertelt Reagan tijdens zijn afscheidsinterview als president in 1988, ‘hoe je het werk kunt doen als je géén acteur bent geweest.’ Daarmee levert hij zelf het startschot voor deze hele slimme documentaire over hoe beeldvorming letterlijk een essentieel onderdeel van zijn regeringsperiode vormde: The Reagan Show, die dagelijks vanuit het Witte Huis werd opgevoerd voor een miljoenenpubliek.
IN DE BIOSCOOP
For Sama
For Sama
Dit weekend worden de Oscars weer uitgereikt.
Twee films die werden genomineerd voor de Academy Award voor beste lange documentaire zijn te bekijken op Netflix: American Factory en The Edge of Democracy.
Drie andere genomineerden zijn op dit moment nog in de Nederlandse bioscoop te zien: The Cave, Honeyland en - de gedoodverfde favoriet die in de afgelopen maanden zo'n beetje elke prijs won - For Sama. ‘Een verpletterende documentaire die een plek verwerft in het rijtje essentiële Syrië-films, dat eigenlijk verplicht moet worden gesteld voor iedereen met een gemakkelijke mening over oorlogsslachtoffers en vluchtelingen.’
Tijdens IDFA had 2Doc de unieke gelegenheid om de moedige maakster van For Sama en haar compagnon te interviewen. Kijk hier het aangrijpende interview dat Elena Lindemans met hun hield.
For Sama zal later worden uitgezonden door de NPO.
VOD TIPS
Kijk hier voor trailers & besprekingen van documentaires op andere platforms.
VERDER AL TE BEKIJKEN
Makers van Morgen - Je kan toch lezen
Makers van Morgen - Je kan toch lezen
Maker van Morgen Ananta Khemradj (27) werd geboren in Nederland en groeide op in Suriname. Ze vraagt zich af waarom ze zo weinig weet over de roerige jaren ’80 in Suriname, ondanks haar baan als journalist. Waarom ligt hier nog steeds een taboe op? Of helpt het de Surinaamse samenleving juist verder om het er maar niet over te hebben, en vooruit te kijken? De persoonlijke zoektocht Je kan toch lezen brengt Ananta langs haar lerares geschiedenis, een ex-president en politiek bevlogen jongeren. Kijk de film nu online of dinsdag om 20.25 op NPO 2 Extra.
NIEUWS
Volgende week in de 2Doc Weekly: Leftover Women en Het vermoorde theater.
Wil je iemand tippen? Stuur deze nieuwsbrief vooral door naar vrienden, familie, buren, collega’s.
Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Nieuwsbrief: 2Doc Weekly met Revue.