Bekijk profielpagina

2Doc Weekly (5 januari 2020)

Revue
 
Elke zondag bespreekt Helmut Boeijen in de 2Doc Weekly actuele documentaires die je kunt bekijken bij
 
5 januari · Editie #6 · Bekijk online
Nieuwsbrief: 2Doc Weekly
Elke zondag bespreekt Helmut Boeijen in de 2Doc Weekly actuele documentaires die je kunt bekijken bij de NPO en andere platforms.

Welkom bij de 2Doc Weekly!
Met deze week:
1. Buddha in Africa: schurende docu over boeddhistische scholen, waar kinderen uit Malawi worden gedrild
2. Human Nature: fraaie en intrigerende film over hoe wetenschappers menselijk DNA proberen te verbeteren
3. De puinhopen van Irak: vijfdelige serie over een riskante reis door een volledig verscheurd land, waar sinds jaar en dag oorlog woedt
Verder kun je in deze nieuwsbrief lezen over twee documentaires die vanaf donderdag in de bioscoop draaien: de prachtfilm Honeyland en een docu over de muze van zanger Leonard Cohen, Marianne & Leonard: Words of Love. En wie zit er niet op het uiterste puntje van zijn stoel bij de zinderende jacht op een onverlaat die in webfilmpjes poezen mishandelt?
Ik wil je tevens attenderen op een tamelijk bloederige film uit 2015 die, bij de start van elk nieuw jaar, weer helemaal actueel is: Vleesverlangen.
Veel lees- en kijkplezier,
Helmut
DOCU'S DEZE WEEK
1. Buddha in Africa (KRO-NCRV/De Boeddhistische Blik)
Op TV: zo 5 jan., 15.25 uur, op NPO2
KRO-NCRV/De Boeddhistische Blik
KRO-NCRV/De Boeddhistische Blik
In het hart van Afrika krijgen kinderen een Chinese naam. Ze leren Mandarijn, eten (vegetarisch) met stokjes en krijgen onderricht in kung fu. Het weeshuis ACC in Malawi wordt gerund door de Boeddhistische oprichter Hui Li en een groep Chinese leerkrachten, die de Afrikaanse kinderen met tucht en discipline opvoeden.
De ultieme beloning is de mogelijkheid om door te studeren in China. Het vijftienjarige kung fu-talent Enock Bello (Chinese naam: Alu) krijgt die kans, maar erg veel zin heeft hij er eigenlijk niet in. Net als veel andere kinderen zou ‘Alu’ zich het liefst bevrijden van het Chinese juk. Maar wat is zijn alternatief? De jongen redt zich inmiddels beter in het Mandarijn dan in zijn eigen taal.
Met Buddha in Africa (93 min.) laat regisseur Nicole Schafer zien hoe de geschiedenis in Afrika zich blijft herhalen; waar zomaar een christelijke missieschooltje had kunnen staan, heeft zich nu een Chinees internaat op Boeddhistische grondslag gevestigd. De activiteiten van de verantwoordelijke liefdadigheidsinstelling zijn tevens een treffend voorbeeld van hoe China, dat jarenlang met zijn rug naar de rest van de wereld stond, zich nu actief bemoeit met het dagelijks leven op een ander continent.
De bevoogding van Afrikaanse jongeren zoals Enock begint gaandeweg steeds nadrukkelijker te schuren in deze observerende film. Ze raken vervreemd van hun directe omgeving, ten faveure van een cultuur waarvan ze ook nooit volwaardig deel kunnen uitmaken. Zo blijkt dat de weg naar de hel, zelfs als je persoonlijke verlichting nastreeft, toch geplaveid kan zijn met goede bedoelingen.
KIJK NU ONLINE + het interview met de regisseur in DocTalks
2. Human Nature (VPRO/2Doc)
Op TV: wo 8 jan., 23.15 uur, op NPO2
VPRO
VPRO
Die wilde ik altijd al eens zien: een documentaire over Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats. Ofwel: CRISPR. Ik vertaal het even naar gewoon Nederlands: geclusterde korte palindromische herhalingen met regelmatige intervallen. Huh-huh.
Nu alleen nog proberen te begrijpen waar die sciencefiction-achtige film in hemelsnaam over zou kunnen gaan. Het heeft in elk geval te maken met zoiets als manipulatie van het menselijke genoom, het aanbrengen van mutaties daarin om erfelijke fouten te verbeteren. Ah, ja.
Vergelijk het met de cursor van een tekstverwerker, die je op de juiste plaats in het menselijke genoom zet, zegt één van de vele wetenschappers in Human Nature (87 min.). Op die plek kun je dan een verbetering in het DNA proberen te typen. Ooo-ké.
Al die pratende hoofden - van vooraanstaande genetici, biologen en biochemici - gidsen de kijker door een prachtig gevisualiseerd labyrint van ideeën en ontdekkingen naar een eenvoudige conclusie: we kunnen als mensheid tegenwoordig genetische eigenschappen verbeteren. Check.
Iets met klok en klepel inmiddels. Naar de menselijke maat dan maar: de Amerikaanse tiener David, om precies te zijn. Hij lijdt aan de aandoening sikkelcelanemie. Als de zwakke plekken in zijn DNA worden verbeterd, kan zijn leven aanmerkelijk beter worden - of gewoon een stuk langer. Juist.
Maar wat zijn de ethische implicaties van al dat gesleutel aan ons erfelijke materiaal? vraagt filmmaker Adam Bolt zich af. Loodst genetische manipulatie de mensheid misschien naar Aldous Huxleys Brave New World? Naar Jurassic Park? Of gewoon naar Hitler-Duitsland. Slik.
In hoeverre tasten designerbaby’s, soldaten zonder pijn of de Nobel-spermabank de menselijke natuur aan? Het fascinerende Human Nature werpt onontkoombare morele, filosofische en praktische vragen op. Voor de antwoorden is een fundamentele discussie nodig over wie we (willen) zijn. Denk-denk.
3. De puinhopen van Irak (VPRO)
KIJK NU ONLINE (Aflevering 1)
Op TV: vanaf do 9 jan., 23.15 uur, op NPO2
VPRO
VPRO
’Ik eet geen vlees en tomatensoep meer’, zegt een grafdelver in de Iraakse hoofdstad Bagdad. ‘Die doen me denken aan de gruwelijkheden. Al die ellende. Onze kleren zaten altijd onder het bloed.’ De man leeft volgens eigen zeggen van brood en thee. En als hij aan al die verminkte lichamen denkt, krijgt-ie helemaal geen hap meer door zijn keel. Hij is helemaal kapot. ‘Ik drink elke dag om te kunnen slapen.’
In de vijfdelige documentaireserie De puinhopen van Irak (125 min.) neemt Sakir Khader de menselijke schade op van de oorlog in het verscheurde land, dat generaties lang met ijzeren vuist werd geregeerd door Saddam Hoessein. De voormalige dictator, in 2003 afgezet door de Amerikanen, is in bepaalde contreien nog altijd populair, constateert de Palestijns Nederlandse filmmaker in één van zijn bespiegelende voice-overs.
En de Amerikanen kunnen bij veel Irakezen nog altijd weinig goed doen. Effenden zij niet gewoon het pad voor Islamitische Staat? ‘We gaan je zo eerst te eten geven’, grapt een man bijvoorbeeld, die door een Amerikaanse scherpschutter een broer verloor, als hij van Khader hoort dat Nederland participeerde in de invasie van Irak door de Verenigde Staten. ‘Daarna maken we je af.’
Hoe dichter hij naar zijn Arabische roots reist, constateert Sakir Khader, hoe groter de conflicten worden. In elke aflevering probeert hij, soms enigszins geforceerd, zijn eigen geschiedenis te verbinden met z’n riskante trips door Irak. Met zijn persoonlijke betrokkenheid, lef en doorzettingsvermogen slaagt hij erin om de tegenstellingen in het land, en het brute geweld dat daaruit voortvloeit, in kaart te brengen via gewone Irakezen.
Net als Sinan Can maakt Khader zo een wereld toegankelijk die we vooral kennen van mistroostige berichten in de media. De boodschap is overigens niet per definitie optimistischer. ‘Misschien ben ik dood wel beter af dan in leven’, stelt de mijnenruimer Hassan bijvoorbeeld mismoedig. Net als veel landgenoten is hij het leven, in elk geval dít leven, moe. Maar hoe kan deze cyclus van geweld worden doorbroken?
Kijk aflevering 2 nu ook op NPO Start Plus
IN DE BIOSCOOP
Honeyland (vanaf donderdag in de bioscoop)
Contactfilm
Contactfilm
De weelderige wereld van Hatidze Muratova doet bijna onwerkelijk aan. Samen met haar ziekelijke moeder Nazife woont ze in een afgelegen stenen huisje in het bergachtige Noord-Macedonië. De tijd lijkt er, zoals ze dat dan zeggen, helemaal stil te hebben gestaan. Hatidze beoefent een oud ambacht: ze is de laatste vrouwelijke honingjager van Europa. Hatitze en haar hoogbejaarde moeder leiden een klein en eenvoudig leven in het verlaten bergdorp. Totdat met heel veel kabaal een nieuw buurgezin arriveert – de gebeurtenis die deze bijzondere vertelling in gang zet. Uit hun gammele caravan springen maar liefst zeven overactieve kinderen, die aan elke vorm van rust rigoureus een einde maken in het wonderschone Honeyland (85 min.). LEES VERDER
IN DE BIOSCOOP
Marianne & Leonard: Words of Love (vanaf donderdag in de bioscoop)
De wereld leerde haar kennen als Marianne uit So Long, Marianne, het klassieke lied van Leonard Cohen. Ze was de muze van de Canadese zanger. Het waren de jaren van vrije liefde. Cohen was druk bezig om een serieuze reputatie als ladies’ man te verwerven. En Marianne Ihlen hield er eveneens scharrels op na. Zo kwam ook de jeugdige Nick Broomfield, een halve eeuw later inmiddels een bekende filmmaker, in beeld. Hij heeft nu een documentaire gemaakt over de romance tussen de gevierde sombermans en de Scandinavische vrouw die Leonard Cohen tot zulke hoogstaande muziek inspireerde: Marianne & Leonard: Words of Love (99 min.). LEES VERDER
VOD TIPS
Don’t F**K With Cats: Hunting An Internet Killer (Netflix)
Netflix
Netflix
Als ze online het filmpje ‘1 boy, 2 kittens’ spot, slaat Deanna Thompson direct aan. Een jongen stopt daarin twee poezen in een luchtdichte zak, die hij daarna vacuüm zuigt. Met enkele andere computernerds gaat Thompson op zoek naar de geheimzinnige dierenbeul, die steeds sadistische filmpjes en aanwijzingen over zijn eigen identiteit achterlaat. Hun zinderende speurtocht laat zich bekijken als een handleiding voor bijdetijdse amateurdetectives of -journalisten en leidt hen in de superspannende driedelige serie Don’t F**k With Cats: Hunting An Internet Killer (186 min.) naar de engste uithoeken van het internet en de menselijke geest. LEES VERDER
Kijk hier voor trailers & besprekingen van nog meer documentaires op andere platforms.
OPNIEUW ACTUEEL
Vleesverlangen (NTR)
NTR
NTR
Het vlees is zwak, maar wij ook. Neem programmamaker Marijn Frank (Keuringsdienst van Waarde). Ze groeide op in een ‘macrobiotisch vegetarisch gezin’, was een tijdlang 'knipperlicht-vegetariër’ en is eigenlijk al jáááren klaar met vlees eten. Haar dochtertje Sally wordt bijvoorbeeld geheel vleesvrij opgevoed.
Één probleem: uit hersenonderzoek bij de start van Vleesverlangen (74 min.) blijkt dat Marijn nog meer zin heeft in vlees dan in seks. Dat vraagt om therapie (echt?) én het aangaan van de confrontatie met haar vleselijke verlangens: in het slachthuis. Voor een soort ultieme shootout. Met een koe.
Tussendoor spreekt ze met boeren, een vertegenwoordiger van de vleessector, slachters, een historicus, vegetariërs en een chefkok die vlees eten juist weer sexy wil maken. Het resultaat is een gewiekste, emotionele, grappige, gestileerde en – juist! – vleselijke film.
Na deze bijzonder (on)smakelijke egodocu was Marijn Frank overigens nog steeds niet klaar met vleesch. In 2017 maakte ze Slagershart, een portret van een dertienjarige jongen die net als zijn vader en opa slager wil worden.
KIJK NU ONLINE en kijk hier Slagershart
VERDER AL TE BEKIJKEN
Van de 2Doc-redactie
Sour Grapes/VPRO
Sour Grapes/VPRO
  • Sour Grapes: Hoe heeft Rudy Kurniawan, de grootste wijnzwendelaar ooit, jarenlang wijnhandelaren en verzamelaars kunnen misleiden door nagemaakte kwaliteitswijnen tegen exorbitant hoge prijzen te verkopen? Kijk deze klassieker nu hier online of a.s. dinsdag om 23.15 op NPO 2.
  • Common Ground: Victoria Kabarozi migreerde tien jaar geleden vanuit Washington naar Brussel. Ze vond niet snel genoeg werk en verloor zo haar recht om in België te blijven. Ondanks haar twee bachelordiploma’s en een vader met ambassadeurstitel, raakt ze verzeild in een Kafkaiaans verhaal van papieren. Bekijk Common Ground en het interview met de jonge maker Daphne van den Blink nu hier online of dinsdag a.s. om 20.30 op NPO 2 extra.
Volgende week in de 2Doc Weekly: een onrustbarende documentaire over de huiveringwekkende oorlog tegen drugs(gebruikers) van de Filipijnse president Duterte en Huidhonger, een film waardoor je echt wordt aangeraakt en waarvan je zelf, of je nu wilt of niet, ook aanrakerig wordt.
Wil je iemand tippen? Stuur deze nieuwsbrief vooral door naar vrienden, familie, buren, collega’s.
Hoe vond je deze editie?
Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Nieuwsbrief: 2Doc Weekly met Revue.